Bulgaria

E Vicipaedia

Република България
Res publica Bulgarica

(Vexillum) (Insigne)
Sententia nationalis : Iunctio adipiscitur opem (Bulgarice:Съединението прави силата )
Lingua	Bulgarica
Caput	Serdica
Praeses rei publicae	Georgius Parvanov
Primarius rei publicae	Boico Borisov
Ambitus  - Totalis  - % aqua	Locus 102 110 910 km² 0,3%
Multitudo  - Tota (anno 2008)  - Densitas	Locus 95 7 262 675 incolae 65,5 hab./km²
Autonomia  - Declarata	3 Martii 1878
Iunctio  - Declarata	6 Septembris 1885
Libertas  - Declarata	22 Septembris 1908
Nummus	Leo (Bulgarice; лев)
Zona Horaria	UTC +2
Hymnus nationalis	Mila Rodino
Abbreviatio interretialis	.BG
Telephonicum praefixum	+359

Bulgaria, una civitatum Europaearum, in paeninsula Balcanica sita est (Bulgarice България, i.e. Balgarja) et Septemtrione Romaniae, Oriente Ponto Euxino, Meridie Turciae Graeciaeque et Occidente Macedoniae Serbiaeque finitima; eiusdem caput Serdica sive Sophia nuncupatur. Kalendis Ianuariis anno 2007 Bulgaria Unioni Europea intravit. Praeses Reipublicae Georgius Parvanovius est. Boico Borisov administrationi praeest.

[recensere] Historia

Bulgari Turcicam positionem cuspidibus Baionnensibus superobruunt, postquam Bulgaria Primo Bello Balcanico inter annos 1912 et 1913 Turciam invaserunt. Quod Iaroslavus Věšín pinxit.

Gentes Bulgares Asparuho duce ab anno 679 invaserunt incolaveruntque Moesiam et Scythiam Minorem. Pace cum Imperio Romano anno 681 impetrata et capite Pliska condito, Primum Imperium Bulgaricum ad limitem Imperii Byzantii demum institutum est. Nihilominus, saeculis secutis bellum contra Imperium Byzantinum pluries gessit, ne omnino excidatur.

Bulgaria ab Imperii Ottomanici irruptione saeculo XIV succumbita, autonomiam anno 1878 recuperavit, totam libertatem anno 1908 proclamans. Paulo postea, inter annos 1912 et 1913, in Bellis Balcanicis involuta est. Per Bellum Orbis Terrarum I iuxta nationes victas pugnavit.

In Bello Orbis Terrarum II, foedere cum Germania Nazistica et Italia Fascistica iuncta, Bulgaria profligata est et post hanc cladem, Unio Sovietica domina dictaturam Comunisticam in Bulgariam coepit, quae finem habuit anno 1989. Anno 1990, Communismo desito, Bulgaria prima comitia cum variarum factionum participatione habuit.

Bulgaria Consociationis ex pacto Atlantico Septentrionali pars ex anno 2004 facta est et Unioni Europaeae anno 2007 haesit.

Si plus cognoscere vis, vide etiam Index regum praesidumque Bulgariae.

[recensere] Civilitas

Custodes ante Praesidatum.

Ex anno 1991 Bulgaria democraticam, unitariam, parlamentariam, respublicanam constitutionem habet.

Natio Consociationis Nationum socia anno 1955 et Organizationem pro Securitate et Cooperatione in Europa condens socia anno 1995 facta est. Velut Consultativus Circulus Foederi Antarctico, Bulgaria territoriorum 60º Meridionalis latitudinis sitorum administrationi se immiscet. Conventus Nationalis (Bulgarice; Народно събрание) e 240 deputatis, populare per suffragium quadriennio electis, consistit. Factio aut coalitio minimum 4% suffragiorum consequi debet ad parlamentum intrandum. Conventus Nationalis legum ferendarum, dispensationis oeconomicae approbandae, praesidialium comitiorum temporis statuendi, Primi Ministri et aliorum ministrorum eligendorum et dimittendorum, belli clarigandi, copiarum extra nationem mittendarum et internationalium foederum consensuumque ratificandorum potestatem habet. Gubernatio minoritaria a factione Civium pro Evolutione Europaea Bulgariae (Bulgarice; Граждани за европейско развитие на България) formata administrationem post Iulii anni 2009 comitia assecuta est.

Iudiciale systema e regionalibus, districtorum et appellatoriis tribunalibus quoque et e Tribunale Supremo Cassationis consistit. Praeterea, Bulgaria Tribunal Supremum Administrativum et militarium tribunalium systema habet.

Praeses Bulgariae ut dux civitatis et virum armatarum imperator meret. Qui etiam Consilio Consultativo Secutitatis Nationalis praeest. Dum aliam legislationem incohare praeter Constitutionales emendationes nequit, Praeses rogationes ali disceptationi reddere potest, quamquam parlamentum Praesidis intercessionem invalentem facere per plerorumque deputatorum suffragium potest.

Natio Consociationi ex pacto Atlantico Septentrionali die 29 Martii anni 2004 se iunxit et Unionis Europaeae Foedus Accessionis die 25 Aprilis anni 2005 obsignavit. Tota Unionis Europaeae socia Kalendas Ianuarias anni 2007 facta est ubi 17 deputatos Parlamento Europaeo eligit.

[recensere] Divisiones administrativae

Districti Bulgariae.

Bulgaria in 28 districtos (Bulgarice; области) divisa invenitur quorum capita homonyma sunt.

Vicissim districti in 264 communia subdividuntur.

[recensere] Geographia

Geographice et climatice, Bulgaria notandam diversitatem ostendit cum topiis pervagantibus e Alpinis nive tectis culminibus in Rila, Orbelo et Haemo (Bulgarice; Рила, Пирин, Стара планинa, respective) montibus ad placidum apricumque Ponti Euxini (Bulgarice; Черно море) litus; e typice continentali Planitie Danubiana (Bulgarice; Дунавска равнина) (antiqua Moesia) Septemtrione ad grave Mediterraneum climaticum pondus in Macedonicis vallibus et in inferiori terra in Meridionallimis Thraciae partibus.

Bulgaria praesertim clima temperatum cum frigidis hiemibus et calidis aestatibus habet. Saepti effectus Haemi montis aliquid clima per totam nationem afficit: Septemtrionalis Bulgaria minores temperaturas experitur et plurimam pluviam quam Meridionalis terra inferior accipit.

Angustiae Trigradenses (Bulgarice; Триградско ждрело).

Lacus Mandrensis (Bulgarice; Мандренско езеро).

Bulgaria regionum Classicis temporibus notarum portiones comprehendit inter quas Moesia, Thracia et Macedonia. Montanus nationis Austroccidens dua alpina iuga, Rilam et Orbelum, habet et Orientalius humilior sed extensior mons Rhodope stat. In monte Rila maximum Paeninsulae Balcanicae cacumen, Musala (Bulgarice; Мусала) 2 925 metrorum sive 9 596 pedum altum, est; longissimum montis Haemi iugum ex Occidente in Orientem mediam per nationem currit, celebris Valles Rosarum (Bulgarice; Розова долина) Septemtrione. Clivosa natio et planities ad Austrorientem iuxta Ponti Euxini litus et iuxta Bulgariae praecipuum flumen, Danubium (Bulgarice; Дунав) ad Septemtrionem. Strandza (Bulgarice; Странджа) maximus mons Austroriente est. Pauci montes et colles in Boreorientali Dobrogeae ((Bulgarice; Добруджа) regione sunt. Paeninsulae Balcanicae nomen a Балкан sive Стара планина (Latine; Haemo) iugo per Bulgariae centrum currente et in Orientalem Serbiam patente derivatur.

Bulgaria ingentes manganicorum Boreoriente et uranii Austroccidente saxorum venas, simul et vasta carbonis suppletoria et cuprea, plumbea, zincea aureaque saxa habet. Minores ferreae, argenteae, chromiti, niccoleae, bisemuteaea at aliorum venae sunt. Bulgaria haud metalliferis mineralibus abundat inter quae saxum salsum, gypsum, caolinitum et marmor.

Natio densam circiter 540 fluminum reticulationem habet, quae pleraque, notande excepto Danubio, brevia et cum parvis aquarum aequoribus. Pleraque flumina per montanos locos fluunt. Longissimum flumen solum in Bulgarico territorio situm, Oescus (Bulgarice; Искър), 368 km (229 milia passuum) longum est. Alia praecipua flumina Strymon et Hebrus (Bulgarice; Струма et Марица) Meridie sunt.

Rila et Orbelus montium iuga circiter 260 lacus glaciales ostendunt; natio etiam complures magnos lacus in Ponti Euxini litore et amplius 2 200 lacuum structilium habet. Plurimi minerales fontes, praesertim Austroccidentalibus Centralibusque in nationis partibus iuxta fallas inter montes siti, sunt.

Praecipitatio media in Bulgaria circiter 630 millimetra per annum est. In terra inferiori pluvia inter 500 et 800 mm variat et in montanis locis inter 1 000 et 1 400 mm per annum. Sicciores loci Dobrogeam et Septemtrionalem litoralem laciniam includunt, dum supremae Rilae, Orbeli, Rhodopis, Haemi, Osogovonis et Scomii partes maximas praecipitationis quantitates accipiunt.

[recensere] Oeconomia

Consaepti Negotiosi Serdicensis (Bulgarice; Бизнес Парк София) conspectus. Caput magnam nationalis PDG portionis gignit.

Bulgariae oeconomia considerabiliter post annum 1989, cum Unionis Sovieticae collapsu et, ergo, in Sovieticum mercatum accessus deminutione, contracta est. Per Bellum Frigidum, Bulgarica oeconomia satis ab Unione Sovietica dependebat. Qualitas victus Bulgarorum 40% collata qualitati ante decennium 200 deminuit et solum antiquam qualitatem Iunnio anni 2004 recuperavit.

Oeconomicae sanctiones Consociationis Nationum contra Iugoslaviam et Iraquiam etiam Bulgaricam oeconomiam nocuere. Prima oeconomicae recuperationis signa anno 1994 accidere ubi Productus Domesticus Grossus crevit et inflatio minuit. Interea, anno 1996, oeconomia crisin propter oeconomicas reformulationes et argentarii systematis instabilitates passa est.

Ex anno 1997 natio recuperationis periodon transit cuius PDG cum indice inter 4 et 5% crescit quod macroeconomicae stabilitati favet. Haec condiciones ut Unio Europaea Bulgariae ingressum anno 2007 acceptaret fecere. Praesens gubernatio, anno 2001 electa, fundamentalia oeconomicae civilitatis proposita ab anteriori gubernatione anno 1997 adoptata servatura esse pollicita est. Scilicet, monetam currentem retentura esse, monetalibus de programmatibus et privatizationum accelerationibus actura esse et structuralibus in reformulationibus perecta est. Nihilominus, gubernatio adhuc magno operis vacationis indice et paucis qualitatibus victus obversatur.

[recensere] Demographia

Monasterium Rilae (Bulgarice; Рилски манастир).

Secundum censum anni 2001, Bulgariae incolae praesertim a Bulgaris (83,9%) constituuntur, cum duobus allophylis, Turcis (9,4%) et Acinganis (4,7%). Reliquum 2% incolarum a 40 allophylis constituitur inter quos Russi, Armenii, Valachi, Iudaei, Tartari et Saracazani excellunt. 1,1% incolarum suam ethniam in ultimo censu anni 2001 non declaravit.

Lingua publica in Bulgaria est lingua Bulgarica, 96,3% incolarum sermo patrius. Bulgarica linguarum Slavicarum circuli pars facit. Alliae linguae sunt lingua Turcica et lingua Tzigana, quamquam secundum Constitutionem lingua unica Civitatis Bulgaricae Bulgarica est.

Natio Aciganorum numerum inter 200 000 et 450 000 aestimatum habet.

Plerique Bulgari (82,6%), saltem nominatim, ad Ecclesiam Orthodoxam Bulgaricam (Bulgarice; Българска православна църква) pertinent. Inter alias religiosas denominationes Islamismus (12,2%), complures Protestanticae denominationes (0,8%) et Catholicismus Romanus (0,5%) sunt. Aliae religiones, athei et homines sine religione declarata 4,1% constituunt.

Recentibus annis, Bulgaria minimorum incolarii incrementi indicum unum habuit. Incolarum decrementum e decennio 200 propter oeconomicum collapsum et magnos migrationis indices accidit. Anno 1989 incolarum numerus 9 009 018, anno 2001 7 950 000 et anno 2008 7 640 000 erat. In praesenti, Bulgaria gravem demographicam crisin transit. Bulgaria fertilitatis indicem 1,4 filiorum pro femina anno 2007 habet, cum indice praedicto 1,7 anno exeunti 2050. Fertilitatis index indicem 2,2 filiorum pro femina attingere debet ad restaurandum indicem incrementi incolarii.

[recensere] Cultura

Ornatus equus, certamini paratus. Certamina equestria quotannis ad signandum diem Sancti Theodori (Bulgarice; Тодоровден) celebrantur.

Bulgarica traditionalis musica, velut Bulgarica saltatio et vestimenta, secundum suam regionem e qua venit variat. Generatim, alius regionis cantorem alius regionis musicam canere ob sonorum diversitatem variationemque et specialem emissionem difficile est.

Musicae historicos urbanosque eventus exprimunt, quod multos annos et multa saecula abhinc Bulgarici populi historiam et mores "invenire" et colere adiuvavit. Carmina auctores non habet, quia oraliter e generatione in generationem tradita sunt et inventa per eventus sunt. Musicarum textus velut historiae problemata, festa, bella et sensationes narrantes sunt.

Singulae musicae singulos rhythmos habent secundum saltationis creationem. Plerumque, singulae regiones singulos rhythmos et saltationes habent, sed aliquae saltationes generales sunt et totam per nationem saltantur.

Saltationes complicatis motibus constituuntur qui pluries periegetas turbant. Pleraeque saltationes a centis hominum perfici possunt, velut in Guinnessano contentionis principatuum libro maxima collectiva saltatio Bulgarica putata est, quae amplius a 15 000 hominum coniunctim, manibus tentis, in capite noctu die festo saltata est.

[recensere] Festa et diei festi

Secundum dies hebdomadis qui festus sit, gubernatio additionales operis dies dies Saturni declarare potest.

[recensere] Vide etiam

• Nicopolis (Bulgaria)
• Abrittus
• Ulpia Escus
• Gabrovo
• Melta
• Scomius mons (Bulgarice; Витоша) - 2290 m

[recensere] Nexus externi

• History, music and art of Bulgaria
• Bulgaria Pictures
• Bulgaria Map
• Essential History of Bulgaria in Seven Pages

[recensere] Notae

Unio Europaea — Nationes sociae
Austria · Batavia · Belgium · Britanniarum Regnum · Bulgaria · Cechia · Cyprus · Dania · Estonia · Finnia · Francia · Germania · Graecia · Hibernia · Hispania · Hungaria · Italia · Lettonia · Lituania · Lusitania · Luxemburgum · Melitta · Polonia · Romania · Slovacia · Slovenia · Suecia