Lingua Anglica
E Vicipaedia
| Lingua Anglica
English
|
||
|---|---|---|
| IPA: | [ ˈɪŋglɪʃ ] | |
| Taxinomia: | Linguae Indoeuropaeae Linguae Germanicae |
|
| Locutores: | 322 000 000 | |
| Sigla: | 1 en, 2 eng, 3 eng | |
| Status publicus | ||
| Officialis | Britanniarum Regnum, Civitates Foederatae Americae, Canada, Australia, Irlandia, Iamaica, Nova Zelandia, Nigeria, Zimbabua, Kenia, multae aliae | |
| Privata | permultae civitates | |
| Scriptura: | Latina | |
| Procuratio: | nulla | |
|
|
||
Lingua Anglica[1] (adv. Anglice) vel Lingua Anglicana[2] est lingua ex linguis Indoeuropeis et sub familia Germanica subsummata. Cum linguis Anglica antiqua, Saxonica, Frisica, Theodisca, et Batava bracchium occidentale linguarum Germanicarum conformat.
Index |
[recensere] Loci
Homines lingua Anglica hodie non utuntur in Anglia sola, sed etiam in Hibernia, Scotia, Cambria, Civitatibus Foederatis Americae, Canada, Australia, Nova Zelandia, Iamaica, Africa Australi et aliis partibus Africae, Indiae, et nonnullis Asiae regionibus.
Lingua Anglica nunc etiam est praecipua scientiae lingua et lingua franca orbis terrarum.
[recensere] Origo
Vide: Lingua Anglica Antiqua
Lingua Anglica antiqua oritur a linguis Germanicis quas dicebant gentes Germanicae in Angliam a saeculo 4 ad saeculum 6 transgressae. Anglia a Vicingis saeculis 9, 10, 11que populata, lingua Anglica a lingua Nordica antiqua attacta est. Anglia a Normannis ab anno 1066 victa, lingua Francogallica lingua regia et legis facta est. Lingua Anglica cottidiana ita plurimas verbas Francogallicas sumpsit, quarum origo saepe erat Latina: exempli gratia haec: court, chivalry, castle.
Litteris artiisque renatis, scriptores Anglici plurima verba Latina acceperunt, exempli gratia: habitat, memento et dictum. Tribus fontibus (Germana, Francogallica, Latina lingua) ita in unum confluentibus, lingua Anglica moderna saepe praebet tres verba, Germanicum Francogallicum Latinum, ad rem unam designandam. Exempli gratia: ask (ex fonte Germanico), question (ex Francogallico), et interrogate (ex Latino), quae omnia significant rogare. Praeterhac, sunt verba quae lingua Anglica ter mutavit, videlicet reason (Francogallice raison, ex Latino verbo ratio(nem)) simul cum ratio (verbum Latinum tardius usurpatum). Etiam aetate nostra verba quaedem Latina in linguam Anglicam accipiuntur, exempli gratia computer (ex computare).
Hodie constat plus quam dimidiam partem verborum Anglicorum ab origine Francogallica vel Latina vel Graeca ortam esse; verba tamen quotidiana Germanicae originis, sicut the, father et home, frequentius dicuntur.
[recensere] Grammatica
Flexura Anglica simplicior est illa qua utitur lingua Latina, casus tres praebens, nominativum genitivum obiectivum; hic casus obiectivus constat ex casibus dativo accusativo ablativo, quibus lingua Anglica antiqua utebatur. Differt obiectivum nominativo solum in praenominibus: dicitur I killed the dog (ego canem necavi) sed The dog killed me (canis me necavit). Distinguitur tamen numerus singularis a numero plurali. Pauca verba sunt quae genera habent; in praenominibus singularibus distinguitur praenomen animatum (genus habens, sicut he (ille) vel she (illa)) praenomine inanimato (it (illud)). Quod casus Latini efficiunt, efficitur lingua Anglica a praepositionibus, quae indicant relationes inter verba. Positio verborum pergravis est: prima regula syntaxeos Anglici est quod subiectum ante praedicatum, praedicatum ante obiectum poni debet.
[recensere] Vide etiam
[recensere] Exemplum
To be or not to be: that is the question:
Whether 'tis nobler in the mind to suffer
the slings and arrows of outrageous fortune;
or to take arms against a sea of troubles,
and by opposing end them?
Latine
Esse aut non esse, illa est quaestio.
Estne dignior vel in mente pati
insidias sagittasque fortunae malignae,
vel arma contra aerumnarum mare accipere,
oppugnandoque, eas incidere?
[recensere] Notae
- ↑ Conradus Gesnerus, Mithridates: de differentiis linguarum (1555) [1] f. 8v; Athanasius Kircherus, Turris Babel, sive Archontologia (Amstelodami: Jansson-Waesberge, 1679) [2] pp. 212-215
- ↑ Samuel Johnson, subtitulus poematis "ΓΝΩΘΙ ΣΕΑΥΤΟΝ": "Post Lexicon Anglicanum Auctum et Emendatum" (1772).
[recensere] Nexus externi
[recensere] Bibliographia
- Baugh, Albert C.. et Thomas Cable. 2002. A history of the English language. Editio quinta. Routledge. ISBN 0-415-28099-0.
- Bragg, Melvyn. 2004. The Adventure of English: The Biography of a Language. Arcade Publishing. ISBN 1-55970-710-0.
- Crystal, David. 1997. English as a Global Language. Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 0-521-53032-6.
- Crystal, David. 2003. The Cambridge encyclopedia of the English language.. Editio altera. Cantabrigiae: Cambridge University Press. ISBN 0-521-53033-4.
- Crystal, David. 2004. The Stories of English. Allen Lane. ISBN 0-7139-9752-4.
- Halliday, M. A. K. 1994. An introduction to functional grammar. Editio altera. Londinii: Edward Arnold. ISBN 0-340-55782-6.
- Hayford, Harrison, et Howard P. Vincent. 1954. Reader and Writer. Houghton Mifflin Company.
- Kenyon, John Samuel, et Thomas Albert Knott. 1953. A Pronouncing Dictionary of American English. Springfield Massachusettae: G & C Merriam Company.
- McArthur, T., ed. 1992. The Oxford Companion to the English Language. Oxoniae: Oxford University Press. ISBN 0-19-214183-X.
- Plotkin, Vulf. 2006. The Language System of English. BrownWalker Press. ISBN 1-58112-993-9.
- Robinson, Orrin. 1992. Old English and Its Closest Relatives. Stanford University Press. ISBN 0-8047-2221-8.
| Maiores Linguae Germanicae Modernae | ||
|---|---|---|
| Africana | Danica | Nederlandica | Anglica | Germanica | Norvegica | Suecica | Iudaeogermanica | ||
| Minores Linguae Germanicae Modernae | ||
| Faeroensis | Frisiana | Islandica | Luxemburgica | ||
| Extinctae Linguae Germanicae | ||
| Anglo-Saxonica | Burgundionica | Cimbrica | Crimeano Gothica | Franconica | Gutnica Antiqua | Gothica | Langobardica | Nordica Antiqua | Noroena | Vandalica | ||
| Reg. recognitae Linguae Germanicae | ||
| Bavarica | Limburgica | Saxonica | Saterlandiofrisiana | Septentriofrisiana | Scotica (Teutonica) | Ulsterica | ||
| Haec stipula ad linguam vel ad linguisticam spectat. Amplifica, si potes! |