Roman numeral 10000 CC DD.svg
Latinitas bona

Dementia

E Vicipaedia
Jump to navigation Jump to search


Esculaap4.svg
Cave: notitiae huius paginae nec praescriptiones nec consilia medica sunt.

Dementia[1][2] est grave et globale facultatis cognitivae damnum in homine olim non debilitato. Hoc damnum superat id, quod ex senectute ordinaria exspectari potest. Dementia est aut constans, effecta per singulare et globale vulneris cerebri, aut progressiva, sequens aliquem morbum e. g. Alzheimerianum et deminutionem diutinam efficiens. Quamquam dementia inter senes communior est, etiam ante aetatem 65 annorum fieri potest; quo facto, dementia praecox appellatur.[3]

Dementia non est morbus uniformis, sed potius syndroma aegritudinis non diserta (i.e., copia signorum et symptomatum), in quibus adfectae cognitionis regiones sunt memoria, attentio, lingua et solutio problematum. Diagnosis usitate requirit, ut symptomata saltem sex menses adsint.[4]; confusio cognitiva per tempora breviora, praecipue minus quam nonnulla hebdomada rite delirium appellatur. In omnibus confusionum cognitivarum generibus, superiores functiones mentis in progressione morbi primum adficiuntur.

Hodie tres typi principales discernuntur, tametsi saepe formae mixtae occurrunt: dementia corticalis, dementia subcorticalis, et dementia frontalis. In dementia corticali imprimis memoria, calculatio, et lingua imminutae sunt, in dementia subcorticali autem res executivae et celeritas cognitionis, in dementia frontali demum personalitas, iudicium, et arbitrium.

In cura aegrotorum cum dementia non raro morum et psychologica symptomata circum dementiam valde onerose appareant.

Mala et morbi syndromam dementiae efficiens[recensere | fontem recensere]

Dementia syndroma, non morbi eo ipso, cum deductione cognitionis memoriaeque, variis malis morbisque efficitur. Tabula adhuc non completa videatur:

Mala et morbi neurodegenerativi[recensere | fontem recensere]

Dementiae frontotemporales[recensere | fontem recensere]

Crystal 128 up.png Commentatio principalis: Dementia frontotemporalis

Dementia vascularis[recensere | fontem recensere]

  • cum cursu fluctuante

Morbi malaque systematis immunitatis dementiis interdum commissa[recensere | fontem recensere]

Alia[recensere | fontem recensere]

Morum et psychologica symptomata circum dementiam[recensere | fontem recensere]

In literatura internationali notio Anglica behavioral and psychological symptoms of dementia cum abbreviatura BPSD legitur[7]. Quod est, in morbis dementivis non solum symptomata dementia (memoriae et cogitationis), sed etiam alia, ut:

  • Insomnia, perturbatio rhythmi circadiani
  • Timor, depressio
  • Hyperphagia (nimis edere)
  • Dolor[8]
  • Mos aggressivus[9]

Non raro cura et tractatio symptomatum istorum pondus maius quam dementiae ipsius requirit. Interventiones sint et non-pharmacologicae et pharmacologicae.

Nexus interni

Notae[recensere | fontem recensere]

  1. Lewis, C.T. & Short, C. (1879). A Latin dictionary founded on Andrews' edition of Freund's Latin dictionary. Oxoniae: Clarendon Press.
  2. Arnaudov, G.D. (1964). Terminologia medica polyglotta. Latinum-Bulgarski-Russkij-English-Français-Deutsch. Serdicae: Editio medicina et physcultura.
  3. H. Fadil, A. Borazanci, E. A. B. Haddou, M. Yahyaoui, E. Korniychuk, S. L. Jaffe, et A. Minagar, "Early Onset Dementia," International Review of Neurobiology, 84 (2009): 245–262, doi 10.1016/S0074-7742(09)00413-9, ISBN 978-0-12-374833-1, pmid 19501722.
  4. "Dementia definition". MDGuidelines. Reed Group .
  5. McKeith I. G., Boeve B. F., Dickson D. W., Halliday G., Taylor J. P., Weintraub D., Aarsland D., Galvin J., Attems J., et al. (Iun 2017). "Diagnosis and management of dementia with Lewy bodies: Fourth consensus report of the DLB Consortium". Neurology 89 (1): 88-100 
  6. Fancourt D., Steptoe A. (2019). "Television viewing and cognitive decline in older age: findings from the English Longitudinal Study of Ageing". Scientific reports 9 (1): 2851 
  7. Dyer S. M., Harrison S. L., Laver K., Whitehead C., Crotty M. (Mar 2019). "An overview of systematic reviews of pharmacological and non-pharmacological interventions for the treatment of behavioral and psychological symptoms of dementia". International psychogeriatrics 30 (3): 295-309 
  8. Saepe aeger cum dementia dolorem non verbis suis exprimere potest, per haec observatio diligens magnum momentum habet.
  9. Memento discrimen inter "Lucius est aggressivus" et "Lucius morem aggressivum ostendit".

Bibliographia[recensere | fontem recensere]

Nexus externi[recensere | fontem recensere]