Apulia
E Vicipaedia
| Vexillum | Insigne |
|---|---|
| Indicia fundamentalia | |
| Caput | Barium |
| Terra | |
| Area | 19 358 km² |
| Numerus incolarum | 4 078 529 (31 Augusti 2008) |
| Spissitudo incolarum | 211 incolae/km² |
| Numerus provinciarum | 6 |
| Provinciae | Barium, Brundisium, Fovea, Lupiae, Tarentum, Barulum-Andria-Turenum (*) |
| Numerus municipiorum | 258 |
| Inscriptio cursualis: | Lungomare Nazario Sauro, 33 - 70121 Bari |
| Situs interretialis: | Situs publicus |
| Cursus electronicus: | Littera electronica officialis |
| Res politicae | |
| Praesidens Regionis | Nicolaus Vendola (SEL) |
| Praesidens Consilii Regionalis | [[]] () |
| Factiones quibus rerum publicarum curatio mandata est | PD, SEL |
| Electiones | |
| - praeterita | 28, 29 Martii 2010 |
| - futura | 2015 |
| Reas aliae | |
| Nomen incolarum: | Apuli |
| Notae: | (*) Barulo-Andria-Tranensis nova provincia est, anno 2004 condita ex Foveae et Barii provincis. |
| Tabula geographica | |
Apulia (-ae, f.) (vel Iapygia Italiane: Puglia sive Puglie) est regio Italica meridionalis circiter 4 070 000 incolarum, cuius fines sunt ad septentrionem Molensis, ad meridionem mare Ionium, ad orientem mare Hadriaticum, ad occidentem Lucania et Campania.
Index |
[recensere] Etymologia
Nomen Apulia venit a Iapygia (Graece: Ιαπυγια), vicissim ab Iapygibus, populus Illyricus, qui mare Hadriaticum transiit per Fretum Hydruntinum et Apuliam invasit.
[recensere] Geographia
Apulia e duabus partibus composita est:
- ad septentrionem Apulia (vetus)
- Daunia (Medio Aevo Capitanata), hodie etiam Provincia Foveana (Italice Daunia sive Provincia di Foggia)
- Diomedeae Insulae sive Tremitanae (Italice: Isole Tremiti sive Diomedee)
- Garganus mons (Italice: Monte Gargano)
- Mons Daunius (Italice: Subappennino Dauno sive Monti Dauni sive Monti della Daunia)
- Tabula Apula (Italice: Tavoliere delle Puglie)
- Cannae (Italiane: Candelaro)
- Aufidus (Italiane: Ofanto)
- Bradanus (Italice: Bradano)
- Cerbalus (Italice: Cervaro)
- Frento seu Fertor (Italice: Fortore)
- Lacus Pantanus (Italice: Lago di Lesina)
- Lacus Bauranum (Italice: Lago Varano)
- Sinus Sipontinus (Italice: Golfo di Manfredonia)
- Peucetia, hodie Ager Barianus (Italice: Terra di Bari);
- Alta Planities Murices (Italice: Altopiano delle Murge)
- Provincia Barensis (Italice: Provincia di Bari)
- Provincia Barulo-Andria-Tranensis (Italice: Provincia Barletta-Andra-Trani)
- Daunia (Medio Aevo Capitanata), hodie etiam Provincia Foveana (Italice Daunia sive Provincia di Foggia)
- ad meridiem Calabria (vetus) sive Messapia sive Sallentum (Italice: Salento, Sallentine Salentu)
- Provincia Brundisina (Italice: Provincia di Brindisi)
- Planities Messapica (Italice: Pianura Messapica)
- Provincia Lupiensis (Italice: Provincia di Lecce)
- Tabula Lupiensis (Italice: Tavoliere di Lecce)
- Provincia Tarentina (Italice: Provincia di Taranto)
- Cherades Insulae (Italice: Isole Cheradi)
- Sinus Tarentinus (Italice: Golfo di Taranto).
- Provincia Brundisina (Italice: Provincia di Brindisi)
[recensere] Geographia politica
[recensere] Provinciae Apuliae
- Barium,
- Brundisium, Messapie Brention sive Brentesion,
- Fovea,
- Lupiae,
- Tarentum,
- Barulum-Andria-Turenum, (Barletta-Andria-Trani) nova, facta est anno 2004, cuius capita sunt Barulum (Barletta) et Andria et Turenum (Trani).
[recensere] Loci principes provinciarum
- Barium, urbs et regionis caput,
- Brundisium, Messapie Brention sive Brentesion,
- Fovea vel Fodia,
- Lupiae,
- Tarentum,
- Barulum, Andria et Turenum.
[recensere] Urbes minores
- Aecae[1] (incolae Aecani), Italice Troia
- Aedes Vestae, Italice Vieste
- Aerdonia sive Herdoniae, Italice Ordona
- Aletium (Graece Messapiceque Alytia), Italice Alezio
- Alexanum, Italice Alessano
- Anxa sive Callipolis, Italice Gallipoli
- Aquaviva, Italice Acquaviva delle Fonti
- Arx Sanctae Susannae vel Turris Sanctae Susannae (Italiane: Torre Santa Susanna)
- Astunium, Italice Ostuni
- Ausculum sive Asculum Apulum, Italice Ascoli Satriano
- Azetium sive Rutilianum, Italice Rutigliano
- Butuntum, Italice Bitonto
- Caelia Messapica (Messapie Kailia), Italice Ceglie Messapica
- Caesaranum, Italice Casarano
- Cannae[1], Italice Canne della Battaglia, nunc vicus Barulensis
- Canusium[1], Italice Canosa di Puglia
- Carbinium, Italice Carovigno
- Casalis Sanctae Mariae de Faiano, Italice Fasano
- Castellanum, Italice Castellana Grotte
- Castellanum Bisani, Italice San Giovanni Rotondo
- Castellum Montis Joviae, Italice Gioia del Colle
- Castellum Nucum, Italice Noci
- Castri Sancti Viti, Italice San Vito dei Normanni
- Castrum Minervae, Italice Castro
- Castrum Sancti Herasmi sive Casalis Sancti Herasmi, Italice Santeramo in Colle
- Cerina sive Ceriniola, Italice Cerignola
- Cisturninum seu Sturni ac Sturninum Italice Cisternino
- Coratum sive Coratus sive Curati, Italice Corato
- Cryptae Aliae sive Casalia Cryptalearum, Italice Grottaglie
- Cupersanum, Italice Conversano
- Cutrofianum, Italice Cutrofiano
- Franca Villa (Apulia) sive Francavilla Hydruntina sive Francavilla Fontana, Italice Francavilla Fontana
- Gallipolis[1], Italice Gallipoli
- Genusium, Italice Ginosa
- Grumum, Italice Grumo Appula
- Hallistes, Italice Alliste
- Herculea, Italice Erchie
- Hydrus sive Hydruntum[2] sive Ydrontum sive Idruntum, Messapie etiam Hodrum, Italice Otranto
- Iliceanum, Italice Lizzano
- Kalimera, Italice Calimera
- Latianum, Italice Latiano
- Luceria, Italice Lucera
- Malliae, Italice Maglie
- Manduria, Italice Manduria
- Martina Franca, Italice Martina Franca
- Marubium (Apulia), Italice Maruggio
- Massaria Nova, Italice San Michele Salentino
- Massaria Sanctae Mariae de Salis sive Salinae, Italice Margherita di Savoia
- Mateola vel Motula, Italice Mottola
- Matinum, Italice Matino
- Melfa sive Respa, Melphicta ac Locus Melficanum, Italice Molfetta
- Merinum sive Aedes Vestae, Italice Vieste
- Mesania sive Mesaniae, Italice Mesagne
- Minervinum, Italice Minervino Murge
- Minervium (Lupiae)[1], Italice Minervino di Lecce
- Monopolis sive Monopolum sive Messapice Dyria, Italice Monopoli
- Mons Folicatus sive Curs Templi sive Macula Veterana, Italice Poggiorsini
- Mons Sancti Angeli, Italice Monte Sant'Angelo
- Natiolum sive Iuvenatium, Italice Giovinazzo
- Polinianum, Italice Polignano a Mare
- Neretum sive Neritona, Messapie Neriton, Italice Nardò
- Norba (Apula) sive Cupersanum, Italice Conversano
- Oppidum Sallentinum Sancti Pancratii, Italice San Pancrazio Salentino
- Oppidum Sancti Cassiani, Italice San Ferdinando di Puglia
- Oppidum Sancti Dionysii, Italice San Donaci
- Orta, Italice Orta Nova
- Portus Garnae, Italice Rodi Garganico
- Portus Sasinae, Italice Porto Cesareo
- Potineanum, Italice Putignano
- Quarata sive Quadrata sive Coratum sive Coratus sive Curati, Italice Corato
- Rubi[1], Italice Ruvo di Puglia
- Rutilianum, Italice Rutigliano
- Salinae sive Massaria Sanctae Mariae de Salis, Italice Margherita di Savoia
- Silva (Italia), Italice Alberobello
- Silvium sive Petramagna sive Botromagnus sive Gravina in Apulia (Graeca Sidi(n)on), Sidini sive Silvini, Italice Gravina in Puglia
- Sipontum, Italice Manfredonia
- Soletum, Italice Soleto
- Statio ad Pinum, Italice Spinazzola
- Sturni sive Sturninum sive Cisturninum, Italice Cisternino
- Sybar, Italice Cavallino
- Teanum Apulum (Daunie Tiati), Italice San Paolo di Civitate
- Trelicium, Italice Terlizzi
- Trinitapolis, Italice Trinitapoli
- Turres Aurelianae sive Castri Sancti Viti, Italice San Vito dei Normanni
- Turum sive Thuriae, Italice Turi
- Uriae seu Uria ac Varia sive Orea sive Orra, Italice Oria
- Uzentum sive Uzintum ac Uxentum, Messapie Ozan, Italice Ugento
- Vibinum, Italice Bovino
- Vigiliae, Italice Bisceglie.
[recensere] Fines
[recensere] Regiones
[recensere] Naturales limites
[recensere] Urbes antique
- Arpi,
- Baletum vel Valesium,
- Egnatia sive Gnatia (Messapie Gnathia, Graece Egnatia sive Gnathia), Italice Egnazia/Agnazzo di Fasano,
- Leuca vel Sancta Maria Leucadense, Italice Santa Maria di Leuca,
- Rudiae[1] sive Rudae, Italice Rugge (San Pietro in Lama), patria Ennii poetae.
- Salapia, Salapia Vetus, Salpia ac Salpi,
- Thuria Sallentina (Italice Roca Vecchia),
- Veretum, Messapie etiam Hyretum, Italice Vereto.
[recensere] Geographia physica
[recensere] Insulae
- Cheradae Insulae, Italice Isole Cheradi (Isola San Pietro e Isola San Paolo)
- Diomedeae Insulae sive insulae Tremitanae, Italice Isolae Tremiti sive Isole Diomedee
- Capraria (Diomedeae insulae), Italice Capraia sive Caprara sive Capperaia
- Cretacius, Italice Cretaccio
- Diomedia insula sive Trimerus insula sive Trimetis insula, Italice San Domino
- Teutria insula sive Planasia (Diomedeae insulae), Italice (Isola di) Pianosa
- Insula Sancti Nicolai, Italice Isola di San Nicola
[recensere] Flumina
- Aufidus (Italiane: Ofanto),
- Bradanus (Italiane: Bradano),
- Cerbalus (Italiane: Cervaro),
- Frento (vel Fertor) (Italiane: Fortore),
- Iapyx seu Iapicon
et cetera.
[recensere] Lacus
- Varanus lacus (Italiane: Lago di Varano),
- Alexinae lacus vel Pantanus lacus (Italiane: Lago di Lesina),
- Occhitum lacus.
[recensere] Montes et planities
[recensere] Linguae quae in Apulia usurpantur
- Dialectus Tarentina, vulgo Tarandine
- E lingua Neapolitana
- dialectus Bariana, vulgo Barese
- dialectus Foveana, vulgo Fuggiane
- E lingua Sicula
- dialectus Sallentina, vulgo Salentinu
- Lingua Graeca Sallentina sive Graecana sive Grica, vulgo Grecano sive Griko
[recensere] Universitates studiorum in Apulia
- Universitas Barensis
- "Schola Polytechnica Barensis"
- Universitas Studiorum Lupiaensis
- Universitas Studiorum Foveae
- "Libera Universitas Mediterranea" sive LUM
- "Libera Universitas Mariae Sanctissimae Assunptae" sive LUMSA
[recensere] Dioeceses
[recensere] Apuli viri illustres
- Dominicus Modugno, cantor
- Didacus Abatantuono, histrio
- Livius Andronicus, comoediographus
- Archytas, philosophus et tyrannus Tarentinus
- Linus Banfi, histrio
- Nicolaus Barensis (Niccolò dell'Arca), cantor
- Benedictus papa XIII
- Iosephus Campagna, comicus
- Caparezza, cantor
- Antonius Cassano, pedilusor
- Quintus Ennius, poeta
- Carolus Farinelli, cantor
- Blanca Guaccero, actrix
- Innocentius papa XII
- Aldus Moro, vir publicus
- Lucas Medici, cantor
- Anna Oxa, cantrix
- Marcus Pacuvius, poeta
- Sergius Rubini, histrio
- Ricardus Scamarcio, histrio
- Antonius Teocoli
- Rudolphus Valentino, histrio
- Nicolaus Vendola, praeses regionis
- Iosephus Di Vittorio, vir publicus
- Nicolaus Zingarelli, philologus atque auctor Vocabularii linguae Italianae
[recensere] Vide etiam
[recensere] Nota
- ↑ 1.0 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 Nomen. Il nuovissimo Campanini-Carboni latino-italiano italiano-latino (Taurini: Paravia, Mondadori, 2003)
- ↑ Campanini-Carboni : Vocabolario latino-italiano italiano-latino (1961)
[recensere] Nexus externus
| Haec stipula ad geographiam spectat. Amplifica, si potes! |
| Italiae regiones | |
|---|---|
| Aemilia et Romania | Aprutium | Apulia | Bruttium | Campania | Forum Iulii et Venetia Iulia | Langobardia | Latium | Liguria | Lucania | Marchia Anconitana | Molisinus | Pedemontium | Sardinia | Sicilia | Tridentinum - Alta Athesia / Tirolis Meridionalis | Tuscia | Umbria | Vallis Augustana | Venetia | |