Plumbum

82 thallium ← plumbum → bisemutum Sn ↑ Pb ↓ Fl Systema periodicum
Proprietates generales
Nomen, Symbolus, Numerus Atomicus	plumbum, Pb, 82
Grex, Periodus, Glaeba	14, 6, p
Color	metallica
Pondus atomicum	207,2  g·mol−1
e- per sphaeram	2, 8, 18, 32, 18, 4
Proprietates physicae
Status	Solisus
Densitas (circa 20°C)	11,34  g·cm−3
Densitas liquidi p.l.	10,66  g·cm−3
Punctum liquefactionis	600,61 K (327,46 °C, 621,43 °F)
Punctum fervoris	2022 K (1749 °C, 3180 °F)
Calor latens fusionis	4,77 kJ·mol−1
Capacitas caloris	(25 °C) 179,5 J·mol−1·K−1
Pressio vaporis P(Pa) 1 10 100 1 k 10 k 100 k at T(K) 978 1088 1229 1412 1660 2027
Proprietates atomicae
Structura crystallina	Cubica facie media
Affectus oxidationis	2,4
Radius atomicus	175  pm
Radius covalentiae	146±5  pm
Radius Van der Waals	202 pm
Varietas
Conductus caloris	(25 °C) 35,3  W/(m·K)

Plumbum (-i, n.) est elementum chemicum metallicum post-transitionale cui sunt signum Pb et numerus atomicus 82. Quod est metallum grave, toxicum, plerisque materiis communibus densius. Plumbum est molle et ductile, puncto liquefactionis humili.

De purificatione

Hodie plumbum e galena per combustionem (oxidationem) et reductionem chemicam carbonii monoxido (CO) addito extrahitur secundum duas reactiones infrascriptas:

2PbS(s) + 3O₂(g) → 2PbO(s) + 2SO₂(g)

PbO(s) + CO(g) → Pb(s) + CO₂(g)

De usu humano

Fistulae plumbeae Romanae

Romani antiqui qui veneniferam vim plumbi ignorabant fistulas aquam adducentes e plumbo faciebant quod sine dubio saturnismum apud aquae potatores disseminare potuit. Sed vino quoque dulcedinis cuiusdam causa addere plumbum solebant et in plumbeis utensilibus coquebant ut testatur liber Apicii et feminae cerussa (2 PbCO
₃·Pb(OH)
₂) vultum fucabant: quin etiam quantitas plumbi in aëre illius aetatis multo maior inventa est quam in hodierno, quod cum metallurgia Romana fortasse coniungendum est. Qua de causa nonnulli historici investigatores vergens imperium Romanum cum plumbi veneno coniungere conabantur. Usque ad vicesimum saeculum fistulae vulgo ex plumbo fiebant. Plumbum nuper adhuc benzino addebatur sub specie compositi tetraethyli Pb(CH₂CH₃)₄ quod tamen hodie rarius fit ob toxicam emanationem.

Iam ab antiquitate glandes ex plumbo fiunt: nuper tamen legibus variis modis cautum est ne nimis circiumiecta polluerent. Nunc in electrodis adhibetur. Notum quoque est quod plumbum a radiationibus et radioactivitate tueri potest ob multitudinem et spissitudinem electronum.

Bibliographia

• Astrid, S., S. Helmut, & R. K. O. Sigel, eds. 2017. Lead: Its Effects on Environment and Health. Metal Ions in Life Sciences, 17. De Gruyter. ISBN 9783110441079. Nonnullae paginae apud Guglum librorum
• Casas, J. S., & J. Sordo, eds. 2006. Lead Chemistry, Analytical Aspects: Environmental Impacts and Health Effects. Elsevier. ISBN 9780444529459. Nonnullae paginae apud Guglum librorum

Nexus externi

• Plumbum. Patreon: periodic videos.

Elementa chemica: series paginarum brevium

1 H 2 He 3 Li 4 Be 5 B 6 C 7 N 8 O 9 F 10 Ne 11 Na 12 Mg 13 Al 14 Si 15 P 16 S 17 Cl 18 Ar 19 K 20 Ca 21 Sc 22 Ti 23 V 24 Cr 25 Mn 26 Fe 27 Co 28 Ni 29 Cu 30 Zn 31 Ga 32 Ge 33 As 34 Se 35 Br 36 Kr 37 Rb 38 Sr 39 Y 40 Zr 41 Nb 42 Mo 43 Tc 44 Ru 45 Rh 46 Pd 47 Ag 48 Cd 49 In 50 Sn 51 Sb 52 Te 53 I 54 Xe 55 Cs 56 Ba 57 La 58 Ce 59 Pr 60 Nd 61 Pm 62 Sm 63 Eu 64 Gd 65 Tb 66 Dy 67 Ho 68 Er 69 Tm 70 Yb 71 Lu 72 Hf 73 Ta 74 W 75 Re 76 Os 77 Ir 78 Pt 79 Au 80 Hg 81 Tl 82 Pb 83 Bi 84 Po 85 At 86 Rn 87 Fr 88 Ra 89 Ac 90 Th 91 Pa 92 U 93 Np 94 Pu 95 Am 96 Cm 97 Bk 98 Cf 99 Es 100 Fm 101 Md 102 No 103 Lr 104 Rf 105 Db 106 Sg 107 Bh 108 Hs 109 Mt 110 Ds 111 Rg 112 Cn 113 Nh 114 Fl 115 Mc 116 Lv 117 Ts 118 Og Elementum • Systema periodicum