Cellula

E Vicipaedia
Salire ad: navigationem, quaerere
Cellula

Cellula (-ae, f.) est minima vitae pars, sive eucaryotum sive bacteriorum sive archaeorum, et efficiens omnium organismorum notorum res. Cellulae a Roberto Hooke anno 1665 repertae sunt, qui primus cognovit plantas cellulis constitutas esse. Cellula est minima structura quae res viva describitur, et saepe appellatur elementum vitae.[1] Aliqui organismi, sicut plurima bacteria, sunt unicellulares (in cellulam unam consistentes); alii organismi, sicut homines, sunt multicellulares. Hominibus sunt circa 100 "decies centum milia millionum" (1014) cellularum; magnitudo cellulae typicae est 10 µm, et typica cellularum massa est 1 nanogramma. Maximae cellulae sunt circa 135 µm in anteriori cornu (vel anteriori columna vel cornu ventrali) medullae spinalis, dum cellulae granulares in cerebello, minimae cellulae, sunt circa 4 µm, et longissima cellula a pedis digito ad inferiores trunci encephali cellulas pseudounipolares extendere potest.[2] Maximae cellulae notae sunt infertilia Struthionis cameli ova, quae 3.3 librarum ponderis sunt.[3][4]

Ova sunt cellulae: ovum parvi avis familiae Trochilidarum, ovum galli, ovum S. cameli, maxima cellula

In animantibus superioribus, nonnullae cellulae similes quo ad structuram pertinet et quae idem officium perficiunt, etenim multa texta varia membra corporis constituunt.

Anatomia cellularum[recensere | fontem recensere]

Sunt duo cellularum genera: eukaryotica et prokaryotica. Cellulae prokaryoticae simpliciores et minores saepe sunt, sed cellulae eukaryoticae non modo maiores sunt sed paucae in texta item organa, systemata, membra, denique corpus multae cellulae fingunt.

Cellulae prokaryoticae[recensere | fontem recensere]

Intra cellulam prokaryoticam sunt cytoplasma, quod DNA et alimentum cellulae conhibet, ribosomata, quae nova proteina creant. Cellula duo genera DNA habere potest: DNA chromosomaticum, quod nucleoidum format, et plasmidum, DNA rotundum extra chromosoma.

Tegmen cellulae est murus cellularis, membrana plasmatica, et vasculum saccharosum.

Cellula uno aut multis flagellis aut ciliis uti potest.

Erythrocyti sunt cellulae sanguis, quae nullum nucleum habent. Minimae sunt cellularum hominis.

Cellulae eukaryoticae[recensere | fontem recensere]

Quamquam eukaryoticae cellulae similes prokaryoticis, sunt multa discrimina inter eas.

Cellulae eukaryoticae etiam cytoplasmatis, item alimentorum, DNA, et ribosomatum usitate utuntur. Nam Cytoplasma organella habet, quae multorum factorum necessariorum funguntur. Mitochondria saccharum in ATP convertunt, chloroplasta lucem, aquam, et carbonii dioxidum in G3P (quod saccharum fit) convertunt. Corpora Golgi, reticulum endoplasmaticum, lysosomata, et alia organella in systema endomembranae funguntur, portantia proteina facta trans et ex cellula. DNA harum cellularum tegminis teguntur, et haec moles "nucleum" vocatur.

Hae cellulae a flagellis, ciliis, aut molibus cytoplamatis sui (pseudopodiae vocantur) tendendo movent.

Historia[recensere | fontem recensere]

Robertus Hooke primus cellulas microscopio invenit et nomen dedit, quod opinatus est cellulas plantarum similes esse cellulis aedium. Cellulas descripsit in libro cuius titulus est Micrographia sive physiologica descriptio minutiorum corporum microscopii ope observatorum, anno 1665 edito. Antonius van Leeuwenhoek et Ioannes Swammerdam paulo postea cellulas animalium studuerunt; ille bacteria vidit, animalia unius tantum cellulae, quae "animalculos" nominavit.

Anno fere 1838 viri docti Theodisci et Cechi, Ioannes Purkyně, Gabriel Valentin, Ioannes Müller, Theodorus Schwann, Mattheus Schleiden theoriam cellularum enuntiaverunt sicut nunc habetur.

Notae[recensere | fontem recensere]

  1. Cell Movements and the Shaping of the Vertebrate Body in capitulo 21 libri Molecular Biology of the Cell, ed. 4a, a Bruce Alberts (2002) editi et a Garland Science divulgati. Parvae moleculae sicut acida amina saepe Anglice describuntur ut "molecular building blocks."
  2. Formula:YouTube primi duodecim minuti acroasis a Mariana Diamond factae cellulas tractat.
  3. Campbell, Neil A.; Brad Williamson; Robin J. Heyden (2006). Biology: Exploring Life. Boston, Massachusetts: Pearson Prentice Hall. ISBN 0-13-250882-6 
  4. Mitzi Perdue. "Facts about Birds and Eggs" 

Vide etiam[recensere | fontem recensere]

Bibliographia[recensere | fontem recensere]

  • Alberts B, Johnson A, Lewis J, Raff M, Roberts K, Walter P (2002). Molecular Biology of the Cell (4th ed.). Garland. ISBN 0815332181 
  • Berkaloff, André (2003). La cellula: fisiologia. Edizioni scientifiche e tecniche Mondadori 
  • Bolsover, Steven R. (2004). Cell Biology: A Short Course. Hoboken: Wiley-Liss. ISBN 0471263931 
  • Lodish H, Berk A, Matsudaira P, Kaiser CA, Krieger M, Scott MP, Zipurksy SL, Darnell J (2004). Molecular Cell Biology (5th ed.). WH Freeman: New York, NY. ISBN 978-0716743668 
  • Cooper GM (2000). The cell: a molecular approach (2nd ed.). Washington, D.C: ASM Press. ISBN 0-87893-102-3 
  • Goodsell, David S. (2010). Wie Zellen funktionieren : Wirtschaft und Produktion in der molekularen Welt (2. Aufl ed.). Heidelberg: Spektrum, Akademischer Verlag. ISBN 978-3-8274-2453-2 
  • Molina-Paris, Carmen, et Grant Lythe (2011). Mathematical Models and Immune Cell Biology. New York: Springer. ISBN 9781441977250 
  • Munaron, Luca, et Davide Lovisolo (2003). Fisiologia della cellula. Bollati Boringhieri. ISBN 9788833956961 
  • Nicolau i Pous, Francesc (1987). La cèl·lula i la reproducció dels éssers vius. Barcelona: Fundació Catalunya Cristiana. ISBN 84-398-9992-0 
  • Roca, Núria, Marta Serrano, Ferran Gibert, et Antonio Muñoz (1995). La cèl·lula: l'origen de la vida. Barcelona: Parramón. ISBN 84-342-1911-5 
  • Sampaolo, C. Loffredo (1979). La cellula i tessuti gli organi: guida alle esercitazioni al microscopio. PICCIN. ISBN 9788821200106 
  • Thoms, Sven P. Thoms (2005). Ursprung des Lebens. Fischer-kompakt. ISBN 978-3-596-16128-7 
  • Ude, Joachim, et Michael Koch (2002). Die Zelle - Atlas der Ultrastruktur (3. Auflage ed.). Heidelberg, Berlin: Spektrum Akademischer Verlag. ISBN 3-8274-1173-4 
  • Zaman, Muhammad H. (2009). Statistical Mechanics of Cellular Systems and Processes. Cambridge: Cambridge University Press. ISBN 9780521886086 

Nexus Externi[recensere | fontem recensere]

Commons-logo.svg Vicimedia Communia plura habent quae ad biologiam cellularum spectant.


stipula Haec stipula ad biologiam spectat. Amplifica, si potes!

Mille Paginae.png


Roman numeral 10000 CC DD.svg