Jump to content

Rota Romana

Coordinata: 41°53′47.4″N 12°28′18.4″E / 41.8965°N 12.471778°E / 41.8965; 12.471778
E Vicipaedia
(Redirectum de Tribunal Rotae Romanae)
Vide etiam paginam discretivam: Rota (discretiva).
  Rotae Romanae Tribunal
Civitas Vaticana
SedesPalatium Cancellariae, Roma
Palatium Cancellariae, sedes Rotae Romanae ab anno 1940
DecanusAlexander Arellano Cedillo
(ab anno 2021)[1]
Moderator
Cancellariae
Daniel Cancilla
(ab anno 2017)[2]
SigillumSigillum Rotae Romanae

Rota Romana (breviter RR, seu Rotae Romanae Tribunal; usque ad annos 1980 Sacra Romana Rota, breviter SRR; tum usque ad annos 1990 Apostolicum Rotae Romanae Tribunal, breviter ARRT) est tribunal ordinarium a Romano Pontifice constitutum appellationibus recipiendis (can. 1443 CIC). Rotae Romanae Tribunal Normis[3] regitur.

Tribunal certo numero Iudicum seu Praelatorum Auditorum constat, qui, e variis terrarum orbis partibus a Summo Pontifice selecti, collegium constituunt. Eidem collegio primus inter pares praeest decanus, ex ipsis iudicibus a Summo Pontifice pariter nominatus.[4] Nomen Rotae Romanae fortasse derivatur a pavimento tessellato in palatio Paparum Avionensum, ubi Rota saeculo quarto decimo convenit. Ex anno 1940 in Palatio Cancellariae sedem habet.

Praeclarum proverbium de Rota Romana est Roma locuta, causa soluta.

Munera et potestas

[recensere | fontem recensere]

Rotae Romanae Tribunal iudicat:

  1. in secunda instantia, causas ab ordinariis tribunalibus primae instantiae diiudicatas, quae ad Sanctam Sedem per appellationem legitimam deferuntur;
  2. in tertia vel ulteriore instantia, causas ab eodem Tribunali Apostolico et ab aliis quibusvis tribunalibus iam cognitas, nisi in rem iudicatam transierint.[5]

Idem vero in prima instantia iudicat:

  1. Episcopos in contentiosis, modo ne agatur de iuribus aut bonis temporalibus personae iuridicae ab Episcopo repraesentatae;
  2. Abbates primates, vel Abbates superiores congregationis monasticae et supremos Moderatores Institutorum religiosorum iuris pontificii;
  3. dioeceses ceterasve personas ecclesiasticas, sive physicas sive iuridicas, quae superiorem infra Romanum Pontificem non habent;
  4. causas quas Romanus Pontifex eidem Tribunali commiserit;

easdem causas, nisi aliter cautum sit, etiam in secunda et ulteriore instantia agit.[6]

Apud Tribunal Officium est constitutum, cuius est cognoscere de facto inconsummationis matrimonii et de exsistentia iustae causae ad dispensationem concedendam.[7]

In Hispania Tribunal Rotae Nuntiaturae Apostolicae munera Rotae Romanae suscipit.[8]

Supremum Tribunal Signaturae Apostolicae cognoscit, inter alia, querelas nullitatis et petitiones restitutionis in integrum contra sententias Rotae Romanae.[9]

Atrium Palatii Cancellariae.
Auditores in oratione de S. Spiritus adventu.

Apud Rotae Romanae Tribunal agunt:

  • Decanus (Normae,[3] Artt. 1, 2)
  • Iudices seu Auditores (Artt. 3, 4), ca. 20[10]
    • Turnus et Ponens (Art. 18)
    • Collegium (Artt. 1, 13, 16, 42 et al.)
  • Promotor iustitiae, quem Adiunctus coadiuvat (Artt. 6, 24–28)
  • Defensor/Defendrix[11] vinculi et Substituti (Artt. 7, 29–30)
  • Cancellariae Moderator (Artt. 8, 31–32)
    • Notarii (Artt. 9, 33–36)
    • Archivista (Art. 10 § 1, Art. 37)
    • Arcarius seu Ratiocinator (Art. 10 § 2, Art. 38)
    • Addicti (Artt. 11, 39)
    • Apparitores/Cursores (Artt. 12, 40)
  • praeterea: procuratores et advocati (Artt. 47–49)

Decani ab anno 1908

[recensere | fontem recensere]
  1. Michael Lega (1908–1914)[12]
  2. Guilelmus Sebastianelli (1914–1920)
  3. Serafinus Many (1920–1921)
  4. Ioannes Prior (1921–1926)
  5. Maximus Massimi (1926–1935)
  6. Iulius Grazioli (1936–1944)
  7. Andreas Jullien (1944–1958)
  8. Guillelmus Heard (1958–1959)
  9. Franciscus Brennan (1959–1967)
  10. Boleslaus Filipiak (1967–1976)
  11. Carolus Lefebvre (1976–1978)
  12. Henricus Ewers (1978–1982)
  13. Arcturus De Iorio (1982–1985)
  14. Ernestus Fiore (1985–1993)
  15. Marius Franciscus Pompedda (1993–1999)
  16. Raphael Funghini (1999–2004)
  17. Antonius Stankiewicz (2004–2012)
  18. Pius Vitus Pinto (2012–2021)
  19. Alexander Arellano Cedillo (ab anno 2021)

Collectiones decisionum

[recensere | fontem recensere]
  • Collectio sententiarum: Decisiones seu sententiae (RRDec; 1.1909/41.1949–; ISSN 1022-7288)
modus citandi: coram ___, sent. diei ___, RRDec., vol. ___, p. ___, n. ___
(e. g.: coram Pinto, sent. diei 11 iulii 2003, RRDec., vol. XCV, p. 487, n. 5)
  • Collectio decretorum: Decreta selecta inter ea quae anno ... prodierunt (RRDecr; 1.1983–)
modus citandi: coram ___, decr. diei ___, RRDecr., vol. ___, p. ___, n. ___
  • Elenchus aliarum decisionum (1940–1999): Decisioni "extravagantes" della Rota Romana (a cura di G. Erlebach), in: Quaderni Studio Rotale 11 (2001) 129–168
  • Decisiones divulgatae in Acta Apostolicae Sedis (1909–1927):
AnnumNumerus sententiarumearum in AAS
Causae nullitatis matrimoniiCausae iurium et poenales
1.190919 (=9+10)nn. 6, 8, 12, 19nn. 1, 2, 4, 7, 9, 13
2.191034 (=21+13)nn. 3, 4, 7, 8, 13, 21, 23, 27, 28, 29, 30, 31, 34nn. 1, 2, 5, 6, 9, 11, 14, 16, 19, 20, 25
3.191145 (=28+17)nn. 2, 12, 13, 15, 18, 21 (V inst.), 23 (adopt./orient.), 24, 27, 29, 30, 43 (decr.), 44, 45nn. 1, 8, 9, 11, 14, 20, 25, 33, 34, 35, 37, 38, 41, 42
4.191242 (=25+17)nn. 3, 6, 9, 11, 18, 24, 26, 28, 31, 32, 35nn. 1, 2, 12, 13, 17, 23, 34
5.191354 (=24+30)nn. 1, 5, 8, 16, 20, 21, 23, 25, 38nn. 2, 4, 6, 7, 10, 11, 14, 15, 26, 32, 34, 36, 49 (orient.), 53
6.191433 (=16+17)nn. 10, 17, 22, 25, 29nn. 1, 4, 6, (7), 11, 14, 19, 23, 26, 27, 28
7.191542 (=21+21)nn. 3, 10, 14, 16, 20, 22, 31, 33, 38, 40, 42nn. 1, 2, 5, 6, 7, 9, 11, 17, 21, 27, 28, 29, 36, 39
8.191632 (=18+14)nn. 5, 6, 11, 12, 13, 19, 21, 27, 29, 32nn. 2, 8, 9, (comm.), 16, 17, 22/decr., 24, 30
9.191730 (=19+11)nn. 1, 3, 5, 7, 11, 14, 15, 18, 22, 30nn. 9, 10, 12, 13, 19, 20
10.191818 (=16+2)nn. 1, 2, 5, 8, 10, 15, 16, 17, 18nn. 3, 11
11.191922 (=12+10)nn. 2, 8, 19nn. 1, 3, 5, 6, 16, 18, 21
12.192029 (=24+5)nn. 16, 21
13.192132 (=27+5)nn. 2, 11, 23nn. 4, 25
14.192240 (=33+7)nn. 19, 37nn. 4, 7
15.192336 (=31+5)nn. 3, 9, 13
16.192448 (=42+6)n. 28
17.192554 (=49+5)
18.192651 (=45+6)n. 35
19.192761 (=53+8)n. 14 (Marconi)
Exemplum instantiarum in causa Segusina, Iuris canendi Missas adventicias:
  • Summarium sententiarum in causis iurium et poenalibus: V. Palestro, Rassegna di giurisprudenza rotale nelle cause iurium e penali (1909–1993), ISBN 88-14-05617-X (1996, Latine, 321 sententiae); de #313 atque continuatio (40 sententiae):
#RRDecdiesoriginisponenscausa (excerptum ex parte dispositiva)
313A.160/83
575–590
↓ A.103/88
1983-11-08(IT) RomanaPompeddaIurium: crediti translatricis ↓
314A.43/86
180–183
1986-03-17(LB) Aleppen. MaronitarumPompeddaIurium (n.10: esse a limine reiiciendam)
315A.203/87
774–784
1987-11-10(RS) SuboticanaFaltinCriminalis (n.25: constet de nullitate insanabili sententiae appellatae et, consequenter, de peremptione actionis criminalis)
316A.103/88
400–414
↑ A.160/83
1988-06-15(IT) RomanaPalestroIurium (n.12: tenetur pars Conventa ad solvendum creditum laboris parti Actrici, iuxta mensuram et additis usuris a lege civili gallica statutam)
317A.60/89
389–400
↓ A.124/90
1989-05-29(LB) Aleppen. MaronitarumPompeddaIurium ↓
318A.11/90
52–64
1990-01-31(FR) Lugdunen.PalestroIurium (n.14: legitimationem activam partis Actricis standi in iudicio admittendam esse)
319A.38/90
268–278
1990-04-03(IT) SuessanaPompeddaIurium: Crediti (n.28: Non constare de debito a conventa Dioecesi, titulo restitutionis expensarum, Exc.mo Actori solvendo)
320A.124/90
766–773
↑ A.60/89
1990-11-07(LB) Aleppen. MaronitarumFaltinIurium (n.19: expensas pharmacorum et transfusionum sanguinis a parte Conventa solvendas esse, iuxta ordinaria ibidem contingentia, idest exceptis remediis extraordinariis)
321A.99/91
622–669
1991-10-23(AT) OenipontanaPalestroIurium (n.25: solvendam esse ab Exc.mo Ordinario summam aequivalentem trium annorum stipendii Actoris)
322A.26/94
↓ A.138/99
1994-03-29(IT) CalaritanaCiviliPoenalis ↓
323A.42/941994-06-14(IE) Dublinen.ColagiovanniPoenalis: dimissionis e statu clericali
324A.13/96
105–115
1996-02-09(IT) Brixien.FaltinIurium (n.22: partes Conventae parti Actrici appellanti nullum damnum refundere tenentur)
325A.89/961996-10-04(US) Sancti FrancisciSableIurium: querelae nullitatis
326A.47/98
369–374
1998-05-08(FR) Parisien.PintoIurium (n.11: non constare de nullitate sententiae Tribunalis Parisiensis, ideoque infirmandum esse decretum a Tribunali Versaliensi appellationis)
327A.41/99
222–231
1999-03-26(IT) RomanaPintoIurium et Damnorum (n.22: constare de damnis receptis ab Actore ex illicito modo agendi superioris generalis)
328A.56/991999-04-28(IT) Calatayeronen.HuberIurium
329A.78/99
431–437
1999-06-01(IN) Changanacherren.FaltinIurium (n.12: Congregationem conventam solvere debere parti Actrici pensionem menstruam)
330A.138/99
723–740
↑ A.26/94
1999-11-26(IT) CalaritanaPintoPoenalis (n.44: non constare de omnibus delictis accusatis)
331A.29/002000-03-03(IT) Comen.CiviliIurium
332A.19/01
182–201
↓ A.85/11
2001-02-23(LB) Tyren. MaronitarumHuberIurium: piae fundationis École de Cadmos = وقف مدرسة قدموس
333A.70/02
401–408
2002-06-21(eng)MonierPoenalis (n.14: Affirmative [poena perpetua dimissionis e statu clericali], et ad mentem: poenam censurae suspensionis ab omnibus actibus publicis exercitii potestatis ordinis et iurisdictionis ad novem annos; poenam expiatoriam commorandi in certa domo)
334A.85/03
547–569
↓ A.9/08
2003-07-24(IT) RomanaDefilippiIurium: ad usum ecclesiae S. Catharinae de Rota
335A.134/03
825–835
2003-12-19(US) Sancti FrancisciPintoIurium: Diffamationis et Refectionis damnorum (n.16: constare de refectione damnorum Rev. Gratiano a Seminario Sancti Ioannis solvenda)
336A.7/04
37–48
2004-01-15(BR) Campinen.CaberlettiIurium (n.11: restitutionem in integrum adversus reiectionem libelli concedendam non esse)
337A.87/04
475–484
2004-07-09(eng)HuberPoenalis (n.10: Conventum privandum esse potestate cuiusque officii et muneris)
338A.26/05
122–132
2005-02-25(spa)PintoPoenalis: diffamationis (n.13: damnandus est poena suspensionis, donec ipse Conventus legitimam retractationem praebeat)
339A.9/08
10–44
↑ A.85/03
2008-01-17(IT) RomanaDe AngelisIurium (n.63: liberum relinquendum esse a personis et rebus aedificium adnexum ecclesiae S. Catharinae de Rota)
340A.51/08
118–125
2008-03-14(IT) Calatayeronen.SciaccaIurium (n.28: praefatas familias ius habere «organizzare il necessario per la processione del Giovedì Santo»)
341A.167/08
346–357
2008-11-21(US) Peorien.MonierIurium: Diffamationis et Refectionis damnorum (n.15: non constare de delicto diffamationis; committitur Em.mo Archiepiscopo Metropolitano Chicagien. modus et forma publicationis praesentis dispositivi et sententiae in publicis bannis Curiae dioecesanae Peorien.)
342A.56/09
75–92
(382–417)
↓ A.93/11
2009-05-14(eng)McKayPoenalis (n.27: sententiam Tribunalis S. esse infirmandam) ↓
343A.28/102010-02-26?HuberPoenalis
344A.132/10
310–325
2010-07-23(spa)McKayPoenalis. Iurum et Refectionis damnorum (n.28: constare de praescriptione actionis criminalis; constare de incompetentia absoluta Tribunalis Interdioecesani)
345A.85/11
209–234
↑ A.19/01
2011-05-16(LB) Tyren. MaronitarumDe AngelisIurium (n.46: administrationem generalem orphanotrophii Congregationi Missionariorum Maronitarum Libanensium a Superiore Generali repraesentatae spectare)
346A.93/11
260–266
↑ A.56/09
2011-05-27(eng)SciaccaPoenalis (n.17: Sententiam diei 14 maii 2009 confirmandam esse)
347A.110/11
315–327
2011-06-20(eng)McKayPoenalis (n.20: Reum appellantem dimittendum esse e statu clericali; n.21: ut hanc Nostram definitivam sententiam notificent omnibus quorum intersit)
348A.140/11
392–402
(522–543)
↓ A.90/13
2011-10-18(MX) MexicanaArellano CedilloIurium: pensionis alimentariae ↓
349A.42/132013-02-18?McKayIurium: Restitutionis bonae famae
350A.90/13
107–123
(393–431)
↑ A.140/11
2013-03-20(MX) MexicanaJaegerIurium (n.22: sententiam rotalem diei 18 octobris 2011 infirmandam esse et nihil ab Instituto Actrici solvendum esse)
351A.315/132013-11-06(IT) Taurinen.Sable?: Diffamationis et Refectionis damnorum
352A.231/14
343–354
2014-11-18(eng)CaberlettiPoenalis (n.10: irrogari Reo convento poenam suspensionis a divinis per triennium)
353A.8/152015-01-27?McKayIurium
354A.25/15
46–50
2015-02-27(PH) Sancti FerdinandiMcKayIurium (n.12: constare de resolutione contractus)
355A.30/15
80–98
(469–510)
2015-03-04(eng)JaegerPoenalis (n.34: dioeceseos Policy, quae leges poenales non sunt, non autem de violatione legis poenalis can. 1395, § 2; non constare appellantem Conventum commisisse delictum)
356A.67/15
130–136
2015-04-16(IT) ?McKayIurium (n.15: damna Actori non esse reficienda)
357A.142/15
221–239
2015-06-23(eng)VaccarottoPoenalis (n.23: non constare Conventum delictum patravisse)
358A.172/15
265–281
2015-07-22(fre)Heredia EstebanPoenalis (n.23: Reum conventum dimittendum esse a statu clericali)
359A.118/162016-06-28?JaegerPoenalis
360A.18/17
26–82
2017-01-25(AU) Novae Valliae MeridionalisJaegerIurium (n.58: sustinendam non esse exceptionem litis finitae)
361A.89/17
221–239
(491–515)
2017-05-03(CZ) MoraviaeArellano CedilloIurium (n.16: constare de nullitate donationum; partem Conventam condemnari ad reficienda damna)
  • praeterea Archivum Apostolicum Vaticanum: Manualia actorum et citationum (1464–1800), Diaria (1566–1893), Positiones (1627–1870), Processus actorum (1500–1803, 1086 vol.), Commissiones (1480–1792, 42 vol.), Vota (1626–1870, 274 vol.), Decisiones (1511–1859), Sententiae (1474–1803, 42 vol.), Processus in admissione auditorum (1492–1908, 11 vol.), Miscellanea (1317–1889, 166 vol.), Appendix (1615–1889), Causae (1908–1955, 1468 vol.)[13]

Brevis autodesignatio

[recensere | fontem recensere]

In referentia ad se Rota Romana saepe abbreviatione ex tribus litteris utitur iuxta hoc exemplum:

„Pars conventa appelavit ad (1.) (2.) (3.)“
(1.) H = Hoc, N = Nostrum
(2.) A = Apostolicum, S = Sacrum
(3.) A = Auditorium, F = Forum, O = Ordinem, T = Tribunal
i. e.: H. A. T. = Hoc Apostolicum Tribunal etc.

Nexus externi

[recensere | fontem recensere]
  1. AAS 113 (2021) 439
  2. AAS 109 (2017) 685
  3. 1 2 Normae, AAS 86 (1994) 508 (120 artt., Latine), REDC 52 (1995) 231 (Hispanice); olim AAS 74 (1982) 490 (65 artt.) et AAS 26 (1934) 449 (185 artt.); antea Lex propria AAS 1 (1909) 20/Regulae servandae AAS 2 (1910) 783 (238 §§)
  4. Normae, Art. 1.
  5. Praedicate Evangelium, Art. 202 (olim Pastor Bonus, Art. 128, AAS 80 (1988) 841, 893)
  6. Praedicate Evangelium, Art. 203 (olim Pastor Bonus, Art. 129)
  7. Quaerit semper, AAS 103 (2011) 569; Praedicate Evangelium, Art. 200 § 2 (olim Pastor Bonus, Art. 126 § 2)
  8. Motu Proprio de Rotae Nuntiaturae Apostolicae in Hispania denuo constituenda, AAS 39 (1947) 155; Normae, AAS 92 (2000) 5
  9. Praedicate Evangelium, Art. 196 (olim Pastor Bonus, Art. 122)
  10. Galleria fotografica della Rota Romana; Iudices 1983–2012
  11. Nuntii Latini – Die 13 mensis novembris 2018: "Summus Pontifex Franciscus primum mulierem [Mariam Fratangelo] ad munus defendricis vinculi apud Rotam Romanam exercendum nominavit."
  12. AAS 1 (1909) 130
  13. H. Hoberg: Inventario dell'Archivio della Sacra Romana Rota (sec. XIV–XIX), ISBN 88-85042-23-6 (1994)