Jump to content

Veritas veritatum

E Vicipaedia
Conferatur pagina principalis: Index Carminum Buranorum.
Veritas veritatum
NumerusCB 21
AuctorPhilippus Cancellarius
ArgumentaAvaritia
LinguaLingua Latina mediaevalis

Veritas veritatum est initium carminis a discipulis vagantibus Latine scripti, quod in codice Carminum Buranorum sub numero XXI reperitur.[1]

Veritas veritatum,
via, vita, veritas,
per veritatis semitas
eliminans peccatum!
te verbum incarnatum
clamant fides, spes, caritas,
tu prime pacis statum
reformas post reatum,
tu post carnis delicias
das gratias,
ut facias
beatum.
o quam mira potentia,
quam regia
vox principis,
cum egrotanti precipis:
«surge, tolle grabatum!»

Omnia sub peccato
clausit Ade meritum;
dum pronior in vetitum
non paruit mandato,
de statu tam beato
nos dedit in interitum;
de morsu venenato
fel inhesit palato
per hoc culpe dispendium
in vitium
nascentium
translato.
mortis amare poculum
in seculum
transfunditur,
nil cui dulce bibitur
de vase vitiato.

Spiritus veritatis,
spiritus consilii
modo penam supplicii
non reddit pro peccatis,
ut timor castitatis,
quo revertentur filii,
castiget in prelatis
fermentum vetustatis.
sed quando sponsus veniet,
inveniet,
quid faciet
ingratis.
non huic penam abstulit,
cui distulit,
sed animam
nunc impinguat ad victimam
adeps iniquitatis.

Tarditas prelatorum
iudicem exasperat;
sed his qui solus reserat
medullas animorum,
a fructibus eorum
novit eos et tolerat,
quos extra viam morum
fert impetus errorum.
sed «ecce» clamat «venio
cum gladio
fiagitio
malorum!»
et cum purgabit aream,
tunc paleam
abiciet:
sic erit, quando veniet
ille Sanctus Sanctorum.

Cecidit in preclaris
hominum funiculus;
sed nostre mentis oculus
per vias huius maris
ad vie singularis
metam contendit sedulus.
sed luxus secularis
per ministros altaris
nunc solis vacat opibus
patentibus
hiatibus
avaris.
sic per prelatos mammone
mors anime
concipitur,
dum cunctis male vivitur
ad formam exemplaris.[1]

Philippus Cancellarius theologicas et morales quaestiones de redemptione et corruptione cleri in hoc carmine tractat. Initium carminis Christum invocat ut summam veritatem et verbum incarnatum, qui per fidem, spem, et caritatem hominem ad beatitudinem reducit, pristinum pacis statum post peccatum originale reformans.[1]

Auctor deinde de lapsu Adami disserit, per quem mors et vitium in genus humanum sicut venenum et poculum amarum transfunduntur. Quamvis Spiritus veritatis modo poenam differat ut castitatem foveat, scriptor monet iudicium futurum esse inevitabile. Qui iniquitate impinguantur, quasi victimae ad sacrificium parantur, cum poena divina non sublata sed tantum dilata sit.[1]

Ultima carminis pars acerrimam criticam contra praelatos et ministros altaris dirigit. Auctor eorum tarditatem et luxum condemnat, arguens eos, qui speculum virtutis esse deberent, soli avaritiae et "mammone" vacare. Per mala exempla eorum mors animae concipitur, dum mundus ad formam pravam exemplar corruptum sequitur, iudicio Sancti Sanctorum imminente.[1]

Investigatio palaeographica musica

[recensere | fontem recensere]

Veritas veritatum complures fontes manuscripti saeculi XIII examinantur ad usum notandi cognoscendum. Codex bibliothecae ultra-Marinae, scilicet München BSB Clm 4660, spatium vacuum in penultima syllaba vocis "grabatum" exhibet, ubi in aliis fontibus longus melismatis tractus invenitur. Haec particularitas indicat scribam spatium reliquisse ad notationem musicam postea addendam, quod momentum praecisum in processu redactionis codicis demonstrat. In codice Florentino (Pluteus 29.1), hoc carmen sub forma monodica servatur, ubi melodiae structura cum textu metrico cohaeret. Alii fontes, sicut codices Oxonienses et Darmstadiensis, textum sine signis musicis sed cum indicationibus de auctore, sicut Cancellario Parisiensi, praebent. Palaeographia igitur huius carminis differentias inter codices ad usum liturgicum vel scholasticum destinatos patefacit, ubi scriptura neumica aut melismatica non semper exarata est, quamvis spatium musicum in membrana provisum esset.[2]

  1. 1 2 3 4 5 De avaritia 1-25.
  2. Veritas veritatum (CB 21). Carmina Burana: ricerche sulla musica. Examen apium.

Bibliographia

[recensere | fontem recensere]
  • Lehtonen, Th. M. S. (). Fortuna, Money, and the Sublunar World: Eleventh-century Ethical Thought as a Paradigm for Late Medieval Moral Philosophy. Helsingiae: Societas Litterarum Finnicarum. ISBN 978-951-717-846-4
Carmina Burana
Carmina
(Index)

Carmina moralia et satirica (1–55): CB 1 · CB 2 · CB 3 · CB 4 · CB 5 · CB 6 · CB 7 · CB 8 · CB 9 · CB 10 · CB 11 · CB 12 · CB 13 · CB 14 · CB 15 · CB 16 · CB 17 · CB 18 · CB 18a · CB 19 · CB 20 · CB 21 · CB 22 · CB 23 · CB 24 · CB 25 · CB 26 · CB 27 · CB 28 · CB 29 · CB 30 · CB 31 · CB 32 · CB 33 · CB 34 · CB 35 · CB 36 · CB 37 · CB 38 · CB 39 · CB 39a · CB 39b · CB 40 · CB 41 · CB 42 · CB 43 · CB 44 · CB 45 · CB 46 · CB 47 · CB 47a · CB 48 · CB 48a · CB 49 · CB 50 · CB 51 · CB 51a · CB 52 · CB 53 · CB 53a · CB 54 · CB 55

Carmina amatoria (56–186): CB 56 · CB 57 · CB 58 · CB 59 · CB 60 · CB 60a · CB 61 · CB 62 · CB 63 · CB 64 · CB 65 · CB 66 · CB 67 · CB 68 · CB 69 · CB 70 · CB 71 · CB 72 · CB 73 · CB 74 · CB 75 · CB 76 · CB 77 · CB 78 · CB 79 · CB 80 · CB 81 · CB 82 · CB 83 · CB 84 · CB 85 · CB 86 · CB 87 · CB 88 · CB 88a · CB 89 · CB 90 · CB 91 · CB 92 · CB 93 · CB 93a · CB 94 · CB 95 · CB 96 · CB 97 · CB 98 · CB 99 · CB 99a · CB 99b · CB 100 · CB 101 · CB 102 · CB 103 · CB 104 · CB 104a · CB 105 · CB 106 · CB 107 · CB 108 · CB 109 · CB 110 · CB 111 · CB 112 · CB 112a · CB 113 · CB 113a · CB 114 · CB 114a · CB 115 · CB 115a · CB 116 · CB 117 · CB 118 · CB 119 · CB 119a · CB 120 · CB 120a · CB 121 · CB 121a · CB 122 · CB 122a · CB 123 · CB 123a · CB 124 · CB 125 · CB 126 · CB 127 · CB 128 · CB 129 · CB 130 · CB 131 · CB 131a · CB 132 · CB 133 · CB 134 · CB 135 · CB 135a · CB 136 · CB 136a · CB 137 · CB 137a · CB 138 · CB 138a · CB 139 · CB 139a · CB 140 · CB 140a · CB 141 · CB 141a · CB 142 · CB 142a · CB 143 · CB 143a · CB 144 · CB 144a · CB 145 · CB 145a · CB 146 · CB 146a · CB 147 · CB 147a · CB 148 · CB 148a · CB 149 · CB 150 · CB 150a · CB 151 · CB 151a · CB 152 · CB 152a · CB 153 · CB 153a · CB 154 · CB 155 · CB 155a · CB 156 · CB 157 · CB 158 · CB 159 · CB 160 · CB 161 · CB 161a · CB 162 · CB 162a · CB 163 · CB 163a · CB 164 · CB 164a · CB 165 · CB 165a · CB 166 · CB 166a · CB 167 · CB 167a · CB 168 · CB 168a · CB 169 · CB 169a · CB 170 · CB 170a · CB 171 · CB 171a · CB 172 · CB 172a · CB 173 · CB 173a · CB 174 · CB 174a · CB 175 · CB 175a · CB 176 · CB 177 · CB 178 · CB 178a · CB 179 · CB 179a · CB 180 · CB 180a · CB 181 · CB 181a · CB 182 · CB 182a · CB 183 · CB 183a · CB 184 · CB 185 · CB 186

Carmina potoria (187–226): CB 187 · CB 188 · CB 189 · CB 190 · CB 191 · CB 191a · CB 192 · CB 193 · CB 194 · CB 195 · CB 196 · CB 197 · CB 198 · CB 199 · CB 200 · CB 201 · CB 202 · CB 203 · CB 203a · CB 204 · CB 205 · CB 206 · CB 207 · CB 208 · CB 209 · CB 210 · CB 211 · CB 211a · CB 212 · CB 213 · CB 214 · CB 215 · CB 215a · CB 216 · CB 217 · CB 218 · CB 219 · CB 220 · CB 220a · CB 221 · CB 222 · CB 223 · CB 224 · CB 225 · CB 226

Ludi (227–228): CB 227 · CB 228

Supplementum (1–26a): Supp. I · Supp. II · Supp. III · Supp. IV · Supp. V · Supp. VI · Supp. VII · Supp. VIII · Supp. IX · Supp. X · Supp. XI · Supp. XII · Supp. XIII · Supp. XIV · Supp. XV · Supp. XVI · Supp. XVII · Supp. XVIII · Supp. XIX · Supp. XX · Supp. XXI · Supp. XXII · Supp. XXIII · Supp. XXIV · Supp. XXV · Supp. XXVI · Supp. XXVIa

Argumenta

Authentica Habita · Carmina Cantabrigiensia · Clerici vagantes · Goliardia · Litterae Latinae mediaevales · Litterae mediaevales · Universitas medii aevi