Jump to content

Vacillantis trutine

E Vicipaedia
Conferatur pagina principalis: Index Carminum Buranorum.
Vacillantis trutine
NumerusCB 108
AuctorPetrus Blesensis
ArgumentaAmor
LinguaLingua Latina mediaevalis

Vacillantis trutine est initium carminis a Petro Blesensi Latine scripti, quod in codice Carminum Buranorum sub numero CVIII reperitur.[1]

1a.Vacillantis trutine
libramine
mens suspensa fluctuat
et estuat
in tumultus anxios,
dum se vertit
et bipertit
motus in contrarios.

Refl.O langueo!
causam languoris video
nec caveo,
vivens et prudens pereo.

1b.Me vacare studio
vult Ratio.
sed dum Amor alteram
vult operam,
in diversa rapior,
Ratione
cum Dione
dimicante crucior.

Refl.O langueo!
causam languoris video
nec caveo,
vivens et prudens pereo.

2a.Sicut in arbore
frons tremula,
navicula
levis in equore,
dum caret ancore
subsidio,
contrario
flatu concussa fluitat:
sic agitat,
sic turbine sollicitat
me dubio
hinc Amor, inde Ratio.

Refl.O langueo!
causam languoris video
nec caveo,
vivens et prudens pereo.

2b.Sub libra pondero,
quid melius,
et dubius
mecum delibero.
nunc menti refero
delicias
Venerias:
que mea michi Florula
det oscula,
qui risus, que labellula,
que facies,
frons, naris aut cesaries.

Refl.O langueo!
causam languoris video
nec caveo,
vivens et prudens pereo.

3a.His invitat
et irritat
Amor me blanditiis.
sed aliis
Ratio sollicitat
et excitat
me studiis.

Refl.O langueo!
causam languoris video
nec caveo,
vivens et prudens pereo.

3b.Nam solari
me scolari
cogitat exilio.
sed, Ratio,
procul abi! vinceris
sub Veneris
imperio.

Refl.O langueo!
causam languoris video
nec caveo,
vivens et prudens pereo.[1]

Hoc carmen, Petro Blesensi attributum, psychologicum certamen inter Rationem et Amorem (sive Dionem) describit. Auctor metaphora trutinae utitur ad exprimendam mentis haesitationem inter vitam scholasticam, studiis deditam, et illecebras amatorias puellae, nomine Florulae, quae animum ad delicias Venerias trahit.[1]

Argumentum lyricum poeticam goliardicam perfecte illustrat, ubi scholaris fatetur se perire prudens, videlicet sciens pericula amoris sed non valens eis resistere. In fine carminis, Ratio ab Amore superata videtur, dum poeta exilium scholasticum repudiat ut imperium Veneris sequatur, confirmans certamen inter officium et voluptatem in litteris medii aevi saepissime disputatum.[1]


Investigatio critica

[recensere | fontem recensere]

Hoc carmen, inter celeberrima totius collectaneis numeratum, psychologicum scholastici discidium depingit, qui inter officii conscientiam et amoris illecebras aestuans dubitat. Primum mentis fluctuantis simulacrum, quod etiam in carmine septuagesimo reperitur, poetam medievalem ad auctoritatem Maronis referre videtur. In duodecim enim libro Aeneidos vates Romanus variis curis animum in contraria rapi describit, quod argumentum auctor noster ad proprium statum trepidum accommodat.[2]

Sententia qua poeta se vivum vidensque perire fatetur, non solum doloris intensionem sed etiam mentis lucide consciae statum exprimit. Quae locutio aperte Terentianam comoediam, nominatim Eunuchum, resonat, ubi amans prudens sciensque in amorem exardescit. Haec antithesis inter vitam et mortem symbolicam in Bibliis quoque radicatur, praesertim in Libro Iob, ubi mens cogitationibus variis in diversa rapi dicitur, quo fit ut scholastici dubitatio pondus morale ac paene metaphysicum acquirat.[3]

Ad fragilitatem condicionis humanae illustrandam, auctor metaphoram parvae navis adhibet, quae vento aestuque contrariis impulsa neutri obsequi valet. Imago haec ex Ovidianis Metamorphoseon libris hausta est, ubi gemina vis naturae incertam carinam torquet. Denique, in carminis parte posteriore, cum somnus et puellae labra celebrantur, auctor ad technicam sic dicti placer decurrit, quae in laudatione mulieris secundum canonem litterarum medii aevi saepissime adhibetur.[4]

Bibliographia

[recensere | fontem recensere]
  • Rossi, Petrus Victorius, red. ( []). Carmina Burana. Testo latino a fronte (8a. ed.). Mediolani: Tascabili Bompiani. ISBN 88-452-5307-4
Carmina Burana
Carmina
(Index)

Carmina moralia et satirica (1–55): CB 1 · CB 2 · CB 3 · CB 4 · CB 5 · CB 6 · CB 7 · CB 8 · CB 9 · CB 10 · CB 11 · CB 12 · CB 13 · CB 14 · CB 15 · CB 16 · CB 17 · CB 18 · CB 18a · CB 19 · CB 20 · CB 21 · CB 22 · CB 23 · CB 24 · CB 25 · CB 26 · CB 27 · CB 28 · CB 29 · CB 30 · CB 31 · CB 32 · CB 33 · CB 34 · CB 35 · CB 36 · CB 37 · CB 38 · CB 39 · CB 39a · CB 39b · CB 40 · CB 41 · CB 42 · CB 43 · CB 44 · CB 45 · CB 46 · CB 47 · CB 47a · CB 48 · CB 48a · CB 49 · CB 50 · CB 51 · CB 51a · CB 52 · CB 53 · CB 53a · CB 54 · CB 55

Carmina amatoria (56–186): CB 56 · CB 57 · CB 58 · CB 59 · CB 60 · CB 60a · CB 61 · CB 62 · CB 63 · CB 64 · CB 65 · CB 66 · CB 67 · CB 68 · CB 69 · CB 70 · CB 71 · CB 72 · CB 73 · CB 74 · CB 75 · CB 76 · CB 77 · CB 78 · CB 79 · CB 80 · CB 81 · CB 82 · CB 83 · CB 84 · CB 85 · CB 86 · CB 87 · CB 88 · CB 88a · CB 89 · CB 90 · CB 91 · CB 92 · CB 93 · CB 93a · CB 94 · CB 95 · CB 96 · CB 97 · CB 98 · CB 99 · CB 99a · CB 99b · CB 100 · CB 101 · CB 102 · CB 103 · CB 104 · CB 104a · CB 105 · CB 106 · CB 107 · CB 108 · CB 109 · CB 110 · CB 111 · CB 112 · CB 112a · CB 113 · CB 113a · CB 114 · CB 114a · CB 115 · CB 115a · CB 116 · CB 117 · CB 118 · CB 119 · CB 119a · CB 120 · CB 120a · CB 121 · CB 121a · CB 122 · CB 122a · CB 123 · CB 123a · CB 124 · CB 125 · CB 126 · CB 127 · CB 128 · CB 129 · CB 130 · CB 131 · CB 131a · CB 132 · CB 133 · CB 134 · CB 135 · CB 135a · CB 136 · CB 136a · CB 137 · CB 137a · CB 138 · CB 138a · CB 139 · CB 139a · CB 140 · CB 140a · CB 141 · CB 141a · CB 142 · CB 142a · CB 143 · CB 143a · CB 144 · CB 144a · CB 145 · CB 145a · CB 146 · CB 146a · CB 147 · CB 147a · CB 148 · CB 148a · CB 149 · CB 150 · CB 150a · CB 151 · CB 151a · CB 152 · CB 152a · CB 153 · CB 153a · CB 154 · CB 155 · CB 155a · CB 156 · CB 157 · CB 158 · CB 159 · CB 160 · CB 161 · CB 161a · CB 162 · CB 162a · CB 163 · CB 163a · CB 164 · CB 164a · CB 165 · CB 165a · CB 166 · CB 166a · CB 167 · CB 167a · CB 168 · CB 168a · CB 169 · CB 169a · CB 170 · CB 170a · CB 171 · CB 171a · CB 172 · CB 172a · CB 173 · CB 173a · CB 174 · CB 174a · CB 175 · CB 175a · CB 176 · CB 177 · CB 178 · CB 178a · CB 179 · CB 179a · CB 180 · CB 180a · CB 181 · CB 181a · CB 182 · CB 182a · CB 183 · CB 183a · CB 184 · CB 185 · CB 186

Carmina potoria (187–226): CB 187 · CB 188 · CB 189 · CB 190 · CB 191 · CB 191a · CB 192 · CB 193 · CB 194 · CB 195 · CB 196 · CB 197 · CB 198 · CB 199 · CB 200 · CB 201 · CB 202 · CB 203 · CB 203a · CB 204 · CB 205 · CB 206 · CB 207 · CB 208 · CB 209 · CB 210 · CB 211 · CB 211a · CB 212 · CB 213 · CB 214 · CB 215 · CB 215a · CB 216 · CB 217 · CB 218 · CB 219 · CB 220 · CB 220a · CB 221 · CB 222 · CB 223 · CB 224 · CB 225 · CB 226

Ludi (227–228): CB 227 · CB 228

Supplementum (1–26a): Supp. I · Supp. II · Supp. III · Supp. IV · Supp. V · Supp. VI · Supp. VII · Supp. VIII · Supp. IX · Supp. X · Supp. XI · Supp. XII · Supp. XIII · Supp. XIV · Supp. XV · Supp. XVI · Supp. XVII · Supp. XVIII · Supp. XIX · Supp. XX · Supp. XXI · Supp. XXII · Supp. XXIII · Supp. XXIV · Supp. XXV · Supp. XXVI · Supp. XXVIa

Argumenta

Authentica Habita · Carmina Cantabrigiensia · Clerici vagantes · Goliardia · Litterae Latinae mediaevales · Litterae mediaevales · Universitas medii aevi