Jump to content

Sepe de miseria mee paupertatis

E Vicipaedia
Conferatur pagina principalis: Index Carminum Buranorum.
Sepe de miseria mee paupertatis
NumerusCB 220
AuctorArchipoeta
ArgumentaAlcoholismus, Alea, Conviviality
LinguaLingua Latina mediaevalis

Sepe de miseria mee paupertatis est initium carminis a discipulis vagantibus Latine scripti, quod in codice Carminum Buranorum sub numero CCXX reperitur.[1]

1. Sepe de miseria mee paupertatis
conqueror in carmine viris litteratis;
laici non capiunt ea, que sunt vatis,
et nil michi tribuunt, quod est notum satis.

2. Poeta pauperior omnibus poetis
nichil prorsus habeo nisi quod videtis,
unde sepe lugeo, quando vos ridetis;
nec me meo vitio pauperem putetis.

3. Fodere non debeo, quia sum scolaris
ortus ex militibus preliandi gnaris;
sed quia me terruit labor militaris,
malui Virgilium sequi quam te, Paris.

4. Mendicare pudor est, mendicare nolo;
fures multa possident, sed non absque dolo.
quid ergo iam faciam, qui nec agros colo
nec mendicus fieri nec fur esse volo? [1]

Hoc carmen, ab Archipoeta scriptum et in sectione potoria codicis servatum, est querimonia de egestate auctoris et condicione sociali scholarium. Poeta statum suum describit ut qui, nobilis genere sed pauper re, neque laborem rusticum neque vitam militarem sequi possit propter naturam suam et studia litterarum. Scriptura satirica extollit difficultatem vivendi inter laicos divites qui artem poeticam non intellegunt et clericos egentes, quibus solum superest ut auxilium a viris litteratis petant. Ita carmen thema goliardicum de inopia vatis contra mundum materialem exprimit.[1]

Investigatio critica

[recensere | fontem recensere]

Hic carmen, Archipoetae adscriptum et circa annum 1160 compositum, paupertatem eruditorum verbis satiricis atque autobiographicis tractat. [2] Auctor se omnium rerum inopem esse queritur, dum a viris litteratis irridetur. [3] Per parodiam Lucanam (fodere non valeo, mendicare erubesco), poeta declarat se propter studia nec ruri laborare nec militare posse. [4] Quamvis egestate prematur, superbiis clericalis ordinis instigatus, tum furtum tum mendicitatem ut infra dignitatem suam repudiat. [5]

Hic cantus, ex ampliore Archipoetae carmine depromptus, propria ac peculiari fortuna usus est, cum goliardorum specimen perfecte exhiberet. In eo enim eorum voluntates ac simultates contra societatem reperiuntur, quibus hi clerici vagantes suam praestantiam in ordine tripartito vindicabant. Archipoeta ipse veterem controversiam inter clericos et laicos redintegrat, cum hi rudes atque ignari putentur, qui necessitates vatum penitus neglegant. [6]

Scriptor parodica ratione verba Evangelii secundum Lucam (XVI, 3) usurpat, ut suum statum a labore manuum distans exprimat, dum studium litterarum virtuti bellicae anteponit. Per comparationem inter Vergilium, poesis symbolum, et Paridem, militem perfectum, auctor suam electionem explicat; quae res non minus Petri Abaelardi vitam commemorat, qui nobili genere ortus armis litteras praetulit. Odium autem in exactores vestimentorumque resartores ab Hugone Aurelianensi, qui Primmas dicitur, originem ducit, cuius severitas in veterum pannorum refectionem nota erat. [7]

In carmine Ovidii vestigia passim leguntur, praesertim cum auctor exordium Metamorphoseon (I, 1) palam citet ad formas mutatas describendas. Mythologicae figurae, ut Medusa vel Tiresias, adhibentur ut deformitas vestium vel condicio mutabilis rerum effingantur. Denique Primas ipse, id est Hugo Aurelianensis, tamquam summa auctoritas goliardica invocatur; cuius decreta, Durocortori (Remis) quasi regalia edicta promulgata, anathematis instar in divites cadunt qui vestimentis refectis utuntur. [8]

  1. 1 2 3 Carmina potoria 201-226.
  2. Lehtonen, 1995, pp. 25, 37.
  3. Lehtonen, 1995, p. 37.
  4. Lehtonen, 1995, pp. 25, 39.
  5. Lehtonen, 1995, pp. 25, 37.
  6. Rossi, 2006, pp. 311-312
  7. Rossi, 2006, pp. 311-312
  8. Rossi, 2006, pp. 311-312

Bibliographia

[recensere | fontem recensere]
  • Rossi, Petrus Victorius, red. ( []). Carmina Burana. Testo latino a fronte (8a. ed.). Mediolani: Tascabili Bompiani. ISBN 88-452-5307-4
  • Lehtonen, Th. M. S. (). Fortuna, Money, and the Sublunar World: Eleventh-century Ethical Thought as a Paradigm for Late Medieval Moral Philosophy. Helsingiae: Societas Litterarum Finnicarum. ISBN 978-951-717-846-4
Carmina Burana
Carmina
(Index)

Carmina moralia et satirica (1–55): CB 1 · CB 2 · CB 3 · CB 4 · CB 5 · CB 6 · CB 7 · CB 8 · CB 9 · CB 10 · CB 11 · CB 12 · CB 13 · CB 14 · CB 15 · CB 16 · CB 17 · CB 18 · CB 18a · CB 19 · CB 20 · CB 21 · CB 22 · CB 23 · CB 24 · CB 25 · CB 26 · CB 27 · CB 28 · CB 29 · CB 30 · CB 31 · CB 32 · CB 33 · CB 34 · CB 35 · CB 36 · CB 37 · CB 38 · CB 39 · CB 39a · CB 39b · CB 40 · CB 41 · CB 42 · CB 43 · CB 44 · CB 45 · CB 46 · CB 47 · CB 47a · CB 48 · CB 48a · CB 49 · CB 50 · CB 51 · CB 51a · CB 52 · CB 53 · CB 53a · CB 54 · CB 55

Carmina amatoria (56–186): CB 56 · CB 57 · CB 58 · CB 59 · CB 60 · CB 60a · CB 61 · CB 62 · CB 63 · CB 64 · CB 65 · CB 66 · CB 67 · CB 68 · CB 69 · CB 70 · CB 71 · CB 72 · CB 73 · CB 74 · CB 75 · CB 76 · CB 77 · CB 78 · CB 79 · CB 80 · CB 81 · CB 82 · CB 83 · CB 84 · CB 85 · CB 86 · CB 87 · CB 88 · CB 88a · CB 89 · CB 90 · CB 91 · CB 92 · CB 93 · CB 93a · CB 94 · CB 95 · CB 96 · CB 97 · CB 98 · CB 99 · CB 99a · CB 99b · CB 100 · CB 101 · CB 102 · CB 103 · CB 104 · CB 104a · CB 105 · CB 106 · CB 107 · CB 108 · CB 109 · CB 110 · CB 111 · CB 112 · CB 112a · CB 113 · CB 113a · CB 114 · CB 114a · CB 115 · CB 115a · CB 116 · CB 117 · CB 118 · CB 119 · CB 119a · CB 120 · CB 120a · CB 121 · CB 121a · CB 122 · CB 122a · CB 123 · CB 123a · CB 124 · CB 125 · CB 126 · CB 127 · CB 128 · CB 129 · CB 130 · CB 131 · CB 131a · CB 132 · CB 133 · CB 134 · CB 135 · CB 135a · CB 136 · CB 136a · CB 137 · CB 137a · CB 138 · CB 138a · CB 139 · CB 139a · CB 140 · CB 140a · CB 141 · CB 141a · CB 142 · CB 142a · CB 143 · CB 143a · CB 144 · CB 144a · CB 145 · CB 145a · CB 146 · CB 146a · CB 147 · CB 147a · CB 148 · CB 148a · CB 149 · CB 150 · CB 150a · CB 151 · CB 151a · CB 152 · CB 152a · CB 153 · CB 153a · CB 154 · CB 155 · CB 155a · CB 156 · CB 157 · CB 158 · CB 159 · CB 160 · CB 161 · CB 161a · CB 162 · CB 162a · CB 163 · CB 163a · CB 164 · CB 164a · CB 165 · CB 165a · CB 166 · CB 166a · CB 167 · CB 167a · CB 168 · CB 168a · CB 169 · CB 169a · CB 170 · CB 170a · CB 171 · CB 171a · CB 172 · CB 172a · CB 173 · CB 173a · CB 174 · CB 174a · CB 175 · CB 175a · CB 176 · CB 177 · CB 178 · CB 178a · CB 179 · CB 179a · CB 180 · CB 180a · CB 181 · CB 181a · CB 182 · CB 182a · CB 183 · CB 183a · CB 184 · CB 185 · CB 186

Carmina potoria (187–226): CB 187 · CB 188 · CB 189 · CB 190 · CB 191 · CB 191a · CB 192 · CB 193 · CB 194 · CB 195 · CB 196 · CB 197 · CB 198 · CB 199 · CB 200 · CB 201 · CB 202 · CB 203 · CB 203a · CB 204 · CB 205 · CB 206 · CB 207 · CB 208 · CB 209 · CB 210 · CB 211 · CB 211a · CB 212 · CB 213 · CB 214 · CB 215 · CB 215a · CB 216 · CB 217 · CB 218 · CB 219 · CB 220 · CB 220a · CB 221 · CB 222 · CB 223 · CB 224 · CB 225 · CB 226

Ludi (227–228): CB 227 · CB 228

Supplementum (1–26a): Supp. I · Supp. II · Supp. III · Supp. IV · Supp. V · Supp. VI · Supp. VII · Supp. VIII · Supp. IX · Supp. X · Supp. XI · Supp. XII · Supp. XIII · Supp. XIV · Supp. XV · Supp. XVI · Supp. XVII · Supp. XVIII · Supp. XIX · Supp. XX · Supp. XXI · Supp. XXII · Supp. XXIII · Supp. XXIV · Supp. XXV · Supp. XXVI · Supp. XXVIa

Argumenta

Authentica Habita · Carmina Cantabrigiensia · Clerici vagantes · Goliardia · Litterae Latinae mediaevales · Litterae mediaevales · Universitas medii aevi