Rouffach

E Vicipaedia
Jump to navigation Jump to search
Rouffach: deversorium elegans eo ipso loco aedificatum quo steterat castellum Isenbourg
Rouffach: communis tabula

Rouffach (Germanice Rufach, Latine Rubiacum et Rufiacum[1] et postea Rubeacum) est commune Francicum 4'417 incolarum (anno 2018)[2] praefecturae Rheni Superioris et ab anno 2021 Communitatis Europaeae Alsatiae in regione orientali olim Alsatia et a die 1 Ianuarii 2016 Alsatia Campania Arduenna et Lotharingia et nunc ex plebiscito Grand Est vocata.

De nominibus Latinis[recensere | fontem recensere]

Forma Rubeaci circa 1570.

In veteribus scriptis inveniuntur Rubiaco (662), Rubac (912), Rubiaca (1098), Rubiacum (saeculo 12) et postremo anno 1215 Rufiacum. Sedecimo saeculo Lycosthenes se Rubeacensem dicebat, Sebastianus Munster "Rubeaquum" urbem in Cosmographia nominabat. Nam etymologia popularis hoc nomen e "rubea aqua" ducebat, de qua dubitant eruditi hodierni. Etenim suffixum -acum nomini hominis subiunctum multorum toponymorum originem praebuitː unde "ager Rubi" significari videtur. Ex phonetica Germanica nomina hoc suffixo instructa litteris -ach vel -ich hodie desinunt, in aliis regionibus Franciae mutationes variae fiuntː Rubiacum > Royat (Avernia) et in regionibus meridionalibus Rubiacum > Robiac. In regionibus septentrionalibus -acum > -y. Ita urbs Helvetica Martiniacum Francogallice Martigny, Germanice Martinach dicitur.

Geographia[recensere | fontem recensere]

Domus "trium dominarum" (saeculum 15).

Vicus extrema planitie sub primis collibus Vosegi montis situs est, in quibus vineae coluntur - nam caelum siccum et apricum est -, ad rivos Ohmbach et Lauch confluentes. 15 km Colmaria ad meridiem distat, 28 km a Mulhusia septentrionem versus. Ob modicam incolarum densitatem Rubiacum inter communia ruralia numeratur[3]

Municipia finitima suntː

Et Soultzmatt et Osenbach quod fines Rubeacensium in duas partes divisi sunt.

Historia[recensere | fontem recensere]

Horreum frumentarium (Halle aux blés) sedecimi saeculi in quo hodie Museum Baiulae hospitatur.

Iam aevo neolithico habitabatur ille locus. Sub platea principali (Place de la République) vestigia villae Romanae inventa sunt. Deinde Rubiacum fuit una e sedibus regiis stirpis Merovingicae quae ibi castrum Isenbourg aedificavit antequam septimo saeculo a rege Dagoberto II episcopo Argentoratensi Arbogasto donaretur. Fabula narrabat causam doni fuisse quod episcopus filium regis ad vitam miraculose revocasset. Ita Rubiacum fuit caput episcopalium possessionum in Elisatia Superiore, quae Mundat Superior appellabantur. Temporalis potestas penes episcopum Argentoratensem erat quamquam illi fines spiritualiter ad episcopatum Basiliensem spectabant. Simul Rubiacum caput erat baiuliae eiusdem nominis parrochias Westhalten, Soultzmatt, Pfaffenheim, Gueberschwihr, Gundolsheim Orschwihrque comprehendentis.

Inter 1235 et 1288, ibi sedes fuit baiuliae Teutonicae ad Suebiam, Elisatiam Burgundiamque, ordinis Teutonici circumscriptionis. Fuit etiam communitas Iudaica quae vestigia antiquissimae synagogae (saeculo XIII) reliquit. Iam quarto decimo saeculo male mulcata et expulsa est. Tum aedificium ad alios usus conversum est.

Septimo decimo saeculo triginta annorum bello incolae magna damna a Sueciis acceperunt qui oppidum vastaverunt. Postquam Elisatia Franciae concessa est (1648; Foedus Westphalicum) episcopus Argentoratensis Mundat amisit. Anno 1909 valetudinarium psychiatricum homines aegros e toto Rheno Superiore recipiens inauguratum est[4]. Duo bella mundana Rubiaco magnam partem pepercerunt et hodie oeconomia viticultura et turismo nititur.

De praecipuis monumentis[recensere | fontem recensere]

Ecclesia Sancti Arbogasti.

Inscripta sunt catalogo monumentorum historicorum tuendorum[5]ː

  • Ecclesia Assumptionis Nostrae Dominae alias Sancti Arbogasti est ecclesia Gothica magnam partem saeculorum XIII et XIV (non enim semel aedificata est) cuius praecipuus architectus et sculptor notus fuit Woelflin[6] qui fronti operam dedisse creditur. Duo absidiola ad priorem ecclesiam Romanicam referuntur. Siquidem illa prior ecclesia undecimi saeculi eisdem dimensionibus fuit, ut vulgo putatur[7], atque ecclesia posterior tum illo tempore secundum locum magnitudine in Elisatia obtinebat post cathedralem Argentoratensem. Imagines apud Wikimedia.
  • Horreum frumentarium (Halle aux blés) sedecimi saeculi in quo hodie Museum Baiulae[8] (Musée du Bailliage) hospitatur.
  • Strigarum turris (Tour des sorcières) una e turribus urbanorum moenium fuit. Partem inferiorem rotundam ad saeculum 13, partem superiorem quadratam ad saeculum 14 referunt. Diu vicem carceris absolvit. Ita nominata est quia feminae malarum artium accusatae ibi claudebantur ante supplicium.
  • Curia municipalis vetustior (1581).
  • Ecclesia conventus Recollectorum[9] [10] [11](a saeculo 13 ad saeculum 18)ː ineunte sedecimo saeculo schola praeclara ibi fuit cuius discipuli maxime illustres fuerunt humanistae Conradus Pellicanus, Conradus Lycosthenes, Sebastianus Munster, historicus Maternus Berler[12]...
  • Domus privatae a saeculo 15 ad saeculum 17.
  • Synagogae vestigia saeculi 13[13].

Demographia[recensere | fontem recensere]

Recensio incolarum his duobus proximis saeculis fuit haecː

Illustres cives[recensere | fontem recensere]

Nati[recensere | fontem recensere]

Strigarum turris domui communali (1581) adposita.

Notae[recensere | fontem recensere]

  1. Ernest Nègre, Toponymie générale de la France, 1990 p.436.
  2. INSEE
  3. INSEEː definitio.
  4. Gérard Leser, Rouffach : de l'asile au centre hospitalier : 90 ans de psychiatrie, DNA, 1999.
  5. Architectura Rubiaci apud Mérimée (Ministerium culturae)
  6. Julien Louis, "A propos de Wölflin de Rouffach : la sculpture en Basse-Alsace dans la première moitié du XIVe siècle", Bulletin de la cathédrale de Strasbourg, vol. XXIX, 2010ː 147-160.
  7. Robert Will, L'Alsace romane, Zodiaques, 1965 p.34. Hans Haug, L'art en Alsace, Arthaud, 1962 p. 65 et 222.
  8. Pagina interretialis
  9. Descriptio apud Mérimée
  10. Descriptio conventus
  11. Pierre Paul Faust, "Rouffach (Haut-Rhin). Ancien couvent des Récollets", Archéologie médiévale, 1983ː 280. 1984 1985 1986
  12. Manuel de bibliographie historique
  13. Apud Mérimée

Plura legere si cupis[recensere | fontem recensere]

  • Beiträge zur Geschichte der Stadt Rufach gesammelt und herausgegeben von Theobald Walter. Rufach, 1900-1913. Tria volumina.
  • Denis Crouan, Rouffach : des origines à nos jours, Société d'histoire et d'archéologie du bailliage de Rouffach, 2017
  • Michel Feugère, "Stylet inscrit de Rouffach (Haut-Rhin)", Gallia, 2000ː 227-229
  • Theobald Walter, "Das Minoritenkloster zu St. Katharina in Rufach" in Zeitschrift der Gesellschaft für Beförderung der Geschichts- Altertums- und Volkskunde von Freiburg, 1906/07ː 14–65

Nexus interni

Nexus externi[recensere | fontem recensere]

Commons-logo.svg Vicimedia Communia plura habent quae ad Rouffach spectant.
Wikidata-logo.svg Situs geographici et historici: Locus: 47°57′28″N 7°17′52″E • GeoNames • "68287" apud INSEE