Latinitas bona

Publius Clodius Pulcher

E Vicipaedia
Salire ad: navigationem, quaerere

Publius Clodius Pulcher (natus circa annum 92 a.C.n. - necatus est die 18 Ianuarii 52 a.C.n.), filius Appii Claudii Pulchri, consulis anno 79 a.C.n., fuit vir publicus antiquae Romae exeunte aetate Rei Publicae, fautor factionis popularis, tribunus plebis et adversarius Marci Tullii Ciceronis quem tribunus plebis factus in exsilium proficisci coegit (58 a.C.n.) antequam anno proximo favente Pompeio a Milone revocaretur[1]. Ab eodem Tito Annio Milone postea secundum Viam Appiam apud Bovillas Clodius anno 52 a.C.n. necatus est. Hoc facinus indignationem plebis Romanae movit, quae corpus eius medio Foro concremavit : tum et Curia senatoria et alia aedificia concremata[2].

De gente et moribus[recensere | fontem recensere]

E patricia gente Claudiorum ortus Publius erat filius Appii Claudi Pulchri anno 79 a.C.n. consulis. Mater eius Caecilia Metella fuisse vulgo creditur. Fratrem maiorem habuit, Appium, et tres sorores quorum una, quae Clodia vulgo appellabatur atque eadem atque Lesbia poetae Catulli fuisse creditur, fuit uxor Quinti Metelli Celeris (consulis 60 a.C.n.))[3], altera Quinti Marcii Regis (consulis 68 a.C.n.), tertia Lucii Licinii Luculli (consulis 74 a.C.n.)[4].

Gaius Iulius Caesar uxorem alteram Pompeiam anno 62 a.C.n. repudiavit adulterii Clodii accusatam, qui sacris Bonae Deae furtim irruperat[5]. Idem iam ob incestum sororum famosus erat; apud M. Ciceronem enim legitur de Clodio "illa furia muliebrium religionum, qui non pluris fecerat Bonam Deam quam tris sorores".[6]. Certe Lucullus uxorem incesti cum Clodio accusavit atque repudiavit[7].

P. Clodius in matrimonium duxit Fulviam, M. Fulvii Bambalionis et Semproniae filiam, et ex ea genuit filium P. Claudium Pulchrum (qui praetor principe Octaviano Augusto meruerit) filiamque Claudiam quae ipsi Octaviano anno 43 a.C.n. nupsit[8] sed paulo post virgo adhuc (ita quidem asseverabatur) matri remissa est. Clodio mortuo Fulvia primum Curionis deinde Marci Antonii uxor fuit.

Notae[recensere | fontem recensere]

  1. Appianus BC II,15-16.
  2. Appianus BC II,21
  3. Dio Cassius 36.17.
  4. Dio Cassius 36.14.
  5. Appianus BC II,14
  6. Cicero, Epistulae ad familiares 1.9.15
  7. Plutarchus, Lucullus 34 et 38.
  8. Dio Cassius 46.56.

Nexus externi[recensere | fontem recensere]

Bibliographia[recensere | fontem recensere]

  • "Claudius (40)" in William Smith, ed., Dictionary of Greek and Roman Biography and Mythology (Londinii: Taylor & Walton, 1844-1849. Vol. 1, 2, 3) vol. 1 pp. 771-774
  • J. P. V. D. Balsdon, "Fabula Clodiana" in Historia vol. 15 (1966) pp. 65-73
  • J. L. Butrica, "Clodius the Pulcher in Catullus and Cicero" in Classical Quarterly vol. 52 (2002) pp. 507-516
  • L. Fezzi, Il tribuno Clodio: Romae: Laterza, 2008
  • Eleanor Winsor Leach, "Gendering Clodius" in Classical World vol. 94 (2001) pp. 335-359
  • A. W. Lintott, "P. Clodius Pulcher: 'Felix Catilina?'" in Greece & Rome vol. 14 (1967) pp. 157-169
  • Philippe Moreau, Clodiana religio. Un procès politique en 61 av. J.-C. Lutetiae: Les Belles Lettres, 1982. ISBN 2-251-33103-4
  • David Mulroy, "The Early Career of P. Clodius Pulcher: A Re-Examination of the Charges of Mutiny and Sacrilege" in Transactions of the American Philological Association vol. 118 (1988) pp. 155-178
  • Wilfried Nippel, "Publius Clodius Pulcher 'der Achill der Straße'" in Karl-Joachim Hölkeskamp, Elke Stein-Hölkeskamp. edd., Von Romulus zu Augustus. Große Gestalten der römischen Republik (Monaci: Beck, 2000. ISBN 3-406-46697-4) pp. 279–291
  • Jörg Spielvogel, "P. Clodius Pulcher: Eine Politische Ausnahme-Erscheinung der Späten Republik?" in Hermes vol. 125 (1997) pp. 56-74
  • Geoffrey S. Sumi, "Power and Ritual: The Crowd at Clodius' Funeral" in Historia vol. 46 (1997) pp. 80-102
  • W. Jeffrey Tatum, "P. Clodius Pulcher and Tarracina: Publi Progenies Appi Cognomine Pulchri Occubuit Letum" in Zeitschrift für Papyrologie und Epigraphik vol. 83 (1990) pp. 299-304
  • W. J. Tatum, The Patrician Tribune. Publius Clodius Pulcher. Chapel Hill: University of North Carolina Press, 1999 (Paginae selectae apud Google Books)