Lingua Anglica antiqua

E Vicipaedia
Salire ad: navigationem, quaerere
Schlaegel und eisen yellow.svg -2 Latinitas huius rei dubia est. Corrige si potes. Vide {{latinitas}}.
Lingua Anglica Antiqua
Britannia, Hibernia et Anglia (haec coccinea)
nomen latine Anglosaxonica
nomen Ænglisc, Englisc
civitas Anglia, Scotia
fabulantes perpauci
familia Linguae Germanicae
nationes Anglia

Lingua Anglosaxonica[1][2] sive Anglica antiqua[3] (Anglice: Old English vel Anglo-Saxon, ipsa lingua Ænglisc vel Englisc) est forma vetustior ab Anglica lingua, locuta scriptaque est Anglosaxonium, inter circam medium saeculum quintum ad medium saeculum duodecimum.

Loci[recensere | fontem recensere]

Incolae Angliae Scotiaeque meridionalis Anglosaxonice loqui solent.

Origo[recensere | fontem recensere]

Lingua orta est ex linguis Saxonica antique et Norvegiensi antiqua; id est, quia primo Angli et Saxones Britanniam invaserunt, postea Vicingi ex Dania et Norvegia.

De grammatica[recensere | fontem recensere]

Flexura Anglosaxonica implicatior est quam lingua Anglica. Casus grammatici sunt sex, et nomina omnia aut masculina aut feminina aut neutra sunt. Sex casus sic sunt:

Casus Singulare Pluralia
nominativus eorl eorlas
genitivus eorles eorla
dativus eorle eorlum
accusativus eorl eorlas
instrumentalis eorle nihil
vocativus eorl eorlas

Orthographia[recensere | fontem recensere]

Abecedarium Runicum Anglosaxonicum qui etiam futhorc appellatum est quia primae litterae f, u, th (id est thorn cuius sonum est fricativa dentala, IPA aut [θ] aut [ð]), o, r et c significant.

Lingua Anglica antiqua primo abecedario runico scripta erat (futhorc), sed Anglis ad Christianismum traductis scriptores Anglici abecedario Latino scripserunt novis cum litteris yogh (Ȝ ȝ) e lingua Hibernica qui /g/ et allophonae significat, eth (Ð ð, IPA aut [θ] aut [ð]) et thorn (Þ þ quoque IPA aut [θ] aut [ð]) et wynn (Ƿ ƿ, IPA [w]) e futhorc. Multi etiam scriptores signa ⁊ et OE thaet.png scripserunt, quae primum 'et' (vulgo and vel ond), alterum 'qui' (vulgo þæt) exprimit.

Nonnulli versus primi poematis epici Beowulf .

Paternoster Anglosaxonice[recensere | fontem recensere]

Fæder ure, þu þe eart on heofonum,
Si þin nama gehalgod.
To becume þin rice,
gewurþe ðin willa, on eorðan swa swa on heofonum.
urne gedæghwamlican hlaf syle us todæg,
and forgyf us ure gyltas, swa swa we forgyfað urum gyltendum.
and ne gelæd þu us on costnunge, ac alys us of yfele.

Vocabula Latine conversa[recensere | fontem recensere]

Pater noster, qui es in caelis,
Sanctificetur nomen tuum.
Adveniat regnum tuum.
Fiat voluntas tua, sicut in caelo et in terra.
Panem nostrum quotidianum da nobis hodie,
et dimitte nobis debita nostra sicut et nos dimittimus debitoribus nostris.
Et ne nos inducas in tentationem, sed libera nos a malo.

Numeri[recensere | fontem recensere]

Numerus Latine Anglice Saxonice Anglosaxonice
I unum one een án
II duo two twee twá, twegen
III tria three dree ðréo
IV quattuor four veer féower
V quinque five fiev fif
VI sex six sos síex
VII septem seven söben seofon
VIII octo eight acht, tacht eahta
IX novem nine negen nigon
X decem ten teihn tíen
XI undecim eleven ölben, elben endleofon
XII duodecim twelve tvölv twelf
XIII tredecim thirteen dörteihn ðríetíene
XIV quattuordecim fourteen veerteihn féowertíene
XV quindecim fifteen foffteihn fíftíene
XX viginti twenty twintig twentig
XXX triginta thirty dörtig ðrítig
XL quadraginta fourty veertig féowertig
L quinquaginta fifty fofftig fiftig
LX sexaginta sixty sostig síextig
LXX septuaginta seventy söbentig seofontig
LXXX octoginta eighty achtig eahtatig
XC nonaginta ninety negentig nigontig
C centum hundred hunnert hund
M mille thousand dusend ðusund

Notae[recensere | fontem recensere]

  1. "linguae Anglosaxonicae" (cas. gen. Vide bibliographiam)
  2. "lingua Anglo-Saxonica" (vide p. 667 apud Google Books); "Vocabularium Anglo-Saxonicum" (vide bibliographiam)
  3. Haec appellatio a Vicipaediano e lingua indigena in sermonem Latinum conversa est. Extra Vicipaediam huius locutionis testificatio vix inveniri potest.

Bibliographia[recensere | fontem recensere]

  • Thomas Benson, Vocabularium anglo-saxonicum, lexico Gul. Somneri magna parte auctius. Oxoniae, 1701 Textus apud archive.org
  • Gulielmus Somnerus, Dictionarium Saxonico-Latino-Anglicum ... adjectis ... plurimisque in gratiam linguae Anglosaxonicae studiosorum observationibus. Londini, 1659 (citatio pp. 83-84 apud Google Books)

Vide etiam[recensere | fontem recensere]

Nexus externi[recensere | fontem recensere]