Jump to content

Ianus annum circinat

E Vicipaedia
Conferatur pagina principalis: Index Carminum Buranorum.
Ianus annum circinat
NumerusCB 56
ArgumentaAmor
LinguaLingua Latina mediaevalis

Ianus annum circinat est initium carminis a discipulis vagantibus Latine scripti, quod in codice Carminum Buranorum sub numero LVI reperitur.[1]

Ianus annum circinat,
ver estatem nuntiat
calcat Phebus ungula,
dum in Taurum flectitur,
Arietis repagula.

Refl.Amor cuncta superat,
Amor dura terebrat.

Procul sint omnia
tristia!
dulcia
gaudia
sollemnizent Veneris gymnasia!
decet iocundari,
quos militare contigit
Dioneo lari.

Refl.Amor cuncta superat,
Amor dura terebrat.

Dum alumnus Palladis
Cytheree scolam
introissem, inter multas
bene cultas
vidi unam solam
facie
Tyndaridi
ac Veneri
secundam,
plenam elegantie
et magis pudibundam.

Refl.Amor cuncta superat,
Amor dura terebrat.

Differentem omnibus
amo differenter.
novus ignis in me furit
et adurit
indeficienter.
nulla magis nobilis,
habilis,
pulchra vel amabilis,
nulla minus mobilis,
instabilis,
infronita reperitur
vel fide mutabilis.
eius letum vivere
est meum delectari.
diligi si merear,
hoc meum est beari.

Refl.Vincit Amor omnia,
regit Amor omnia.

Parce, puer, puero!
fave, Venus, tenero,
ignem movens,
ignem fovens,
ne mori sit, quod vixero,
nec sit ut Daphnes Phebo,
cui me ipsum dedo!
olim tiro Palladis
nunc tuo iuri cedo.

Refl.Vincit Amor omnia,
regit Amor omnia.[1]

Hoc carmen est primum in sectione amatoria codicis et celebrat transitionem temporum, a mense Iano usque ad veris adventum, cum sol in signum Tauri ingreditur. Poeta mythologicis imaginibus utitur (Phebus, Venus, Pallas) ad describendam experientiam goliardi qui, olim studiis deditus, nunc militia amoris capitur. Argumentum praecipue vertitur circa invictam potentiam Cupidinis et pulchritudinem cuiusdam puellae quae Veneri ipsi comparatur.[1]

Stylus rhythmicus et usus resonantiae (velut in versu "Amor cuncta superat") typicus est poesis clericorum vagantium, ubi sacrum et profanum, studium et voluptas iuvenilis inter se miscentur. Carmen finitur precibus ad Venerem et puerum Cupidinem directis, ut amantis passioni faveant, reiectis studiis palladiis pro iure dioneo.[1]

Investigatio critica

[recensere | fontem recensere]

Hoc carmen, elato stilo compositum, elementis astronomicis ac mythologicis exornatur ad amorem celebrandum. Prima stropha per elaboratam metaphoram adventum verni temporis describit: Sol enim Arietis fines perrumpit, quod argumentum auctor ex Ovidii Metamorphoseon libris haurit, ubi Phoebi equi repagula pulsant. Haec astronomica descriptio non solum temporis mutationem indicat, sed scaenam parat ad amorem canendum, qui ritu paene sollemni inducitur.[2]

Argumentum praecipuum in motivo militiae amoris vertitur, quod cum goliardico more litterarum studii deserendi coniungitur. Cum aestas appropinquat, discipuli Palladis artes neglegunt ut Veneris imperio obsequantur. Hic transitus e vita contemplativa ad activam amatoriamque per poeticas imagines exprimitur, ubi tristitia depellitur et gaudium verno tempore ortum dominatur. In textu clarum resonat carmen refrain, quod celeberrimum Vergilii versum ex Bucolicis sumptum (Omnia vincit Amor) aemulatur, amorem ut vim invictam universi ostendens.[2]

Militia ipsa, quae in secunda parte Carminum Buranorum saepius occurrit, ex christiana notione militiae Christi ad profanos usus flectitur, Ovidianam sententiam sequens, qua amor species quaedam servitii militaris habetur. In extrema parte carminis, invocatio ad Venerem et Cupidinem intenditur, ubi mythologicae figurae, sicut Daphne a Phoebo amata et in laurum mutata, adhibentur ad impetum desiderii et difficultates amantium demonstrandas. Ita carmen traditionem classicam cum sensibilitate medievali mediaevali commiscet, feminam laudans et deorum auxilium ad cordis vulnera sananda implorans.[3]

Bibliographia

[recensere | fontem recensere]
  • Rossi, Petrus Victorius, red. ( []). Carmina Burana. Testo latino a fronte (8a. ed.). Mediolani: Tascabili Bompiani. ISBN 88-452-5307-4
Carmina Burana
Carmina
(Index)

Carmina moralia et satirica (1–55): CB 1 · CB 2 · CB 3 · CB 4 · CB 5 · CB 6 · CB 7 · CB 8 · CB 9 · CB 10 · CB 11 · CB 12 · CB 13 · CB 14 · CB 15 · CB 16 · CB 17 · CB 18 · CB 18a · CB 19 · CB 20 · CB 21 · CB 22 · CB 23 · CB 24 · CB 25 · CB 26 · CB 27 · CB 28 · CB 29 · CB 30 · CB 31 · CB 32 · CB 33 · CB 34 · CB 35 · CB 36 · CB 37 · CB 38 · CB 39 · CB 39a · CB 39b · CB 40 · CB 41 · CB 42 · CB 43 · CB 44 · CB 45 · CB 46 · CB 47 · CB 47a · CB 48 · CB 48a · CB 49 · CB 50 · CB 51 · CB 51a · CB 52 · CB 53 · CB 53a · CB 54 · CB 55

Carmina amatoria (56–186): CB 56 · CB 57 · CB 58 · CB 59 · CB 60 · CB 60a · CB 61 · CB 62 · CB 63 · CB 64 · CB 65 · CB 66 · CB 67 · CB 68 · CB 69 · CB 70 · CB 71 · CB 72 · CB 73 · CB 74 · CB 75 · CB 76 · CB 77 · CB 78 · CB 79 · CB 80 · CB 81 · CB 82 · CB 83 · CB 84 · CB 85 · CB 86 · CB 87 · CB 88 · CB 88a · CB 89 · CB 90 · CB 91 · CB 92 · CB 93 · CB 93a · CB 94 · CB 95 · CB 96 · CB 97 · CB 98 · CB 99 · CB 99a · CB 99b · CB 100 · CB 101 · CB 102 · CB 103 · CB 104 · CB 104a · CB 105 · CB 106 · CB 107 · CB 108 · CB 109 · CB 110 · CB 111 · CB 112 · CB 112a · CB 113 · CB 113a · CB 114 · CB 114a · CB 115 · CB 115a · CB 116 · CB 117 · CB 118 · CB 119 · CB 119a · CB 120 · CB 120a · CB 121 · CB 121a · CB 122 · CB 122a · CB 123 · CB 123a · CB 124 · CB 125 · CB 126 · CB 127 · CB 128 · CB 129 · CB 130 · CB 131 · CB 131a · CB 132 · CB 133 · CB 134 · CB 135 · CB 135a · CB 136 · CB 136a · CB 137 · CB 137a · CB 138 · CB 138a · CB 139 · CB 139a · CB 140 · CB 140a · CB 141 · CB 141a · CB 142 · CB 142a · CB 143 · CB 143a · CB 144 · CB 144a · CB 145 · CB 145a · CB 146 · CB 146a · CB 147 · CB 147a · CB 148 · CB 148a · CB 149 · CB 150 · CB 150a · CB 151 · CB 151a · CB 152 · CB 152a · CB 153 · CB 153a · CB 154 · CB 155 · CB 155a · CB 156 · CB 157 · CB 158 · CB 159 · CB 160 · CB 161 · CB 161a · CB 162 · CB 162a · CB 163 · CB 163a · CB 164 · CB 164a · CB 165 · CB 165a · CB 166 · CB 166a · CB 167 · CB 167a · CB 168 · CB 168a · CB 169 · CB 169a · CB 170 · CB 170a · CB 171 · CB 171a · CB 172 · CB 172a · CB 173 · CB 173a · CB 174 · CB 174a · CB 175 · CB 175a · CB 176 · CB 177 · CB 178 · CB 178a · CB 179 · CB 179a · CB 180 · CB 180a · CB 181 · CB 181a · CB 182 · CB 182a · CB 183 · CB 183a · CB 184 · CB 185 · CB 186

Carmina potoria (187–226): CB 187 · CB 188 · CB 189 · CB 190 · CB 191 · CB 191a · CB 192 · CB 193 · CB 194 · CB 195 · CB 196 · CB 197 · CB 198 · CB 199 · CB 200 · CB 201 · CB 202 · CB 203 · CB 203a · CB 204 · CB 205 · CB 206 · CB 207 · CB 208 · CB 209 · CB 210 · CB 211 · CB 211a · CB 212 · CB 213 · CB 214 · CB 215 · CB 215a · CB 216 · CB 217 · CB 218 · CB 219 · CB 220 · CB 220a · CB 221 · CB 222 · CB 223 · CB 224 · CB 225 · CB 226

Ludi (227–228): CB 227 · CB 228

Supplementum (1–26a): Supp. I · Supp. II · Supp. III · Supp. IV · Supp. V · Supp. VI · Supp. VII · Supp. VIII · Supp. IX · Supp. X · Supp. XI · Supp. XII · Supp. XIII · Supp. XIV · Supp. XV · Supp. XVI · Supp. XVII · Supp. XVIII · Supp. XIX · Supp. XX · Supp. XXI · Supp. XXII · Supp. XXIII · Supp. XXIV · Supp. XXV · Supp. XXVI · Supp. XXVIa

Argumenta

Authentica Habita · Carmina Cantabrigiensia · Clerici vagantes · Goliardia · Litterae Latinae mediaevales · Litterae mediaevales · Universitas medii aevi