Deus pater adiuva
| Deus pater adiuva | |
|---|---|
| Numerus | CB 127 |
| Argumenta | amor |
| Lingua | lingua Latina mediaevalis |
“Deus pater adiuva” est initium carminis a discipulis vagantibus Latine scripti, quod in codice Carminum Buranorum sub numero CXXVII reperitur.[1]
Textus
[recensere | fontem recensere]Descriptio
[recensere | fontem recensere]Hoc carmen, in forma dialogi compositum, timorem mortis et subitam conversionem religiosam clerici cuiusdam narrat. Protagonista, morbo vel periculo perterritus, Deum invocat et pollicetur se monachum futurum esse si vitam servaverit, dum amicus vel socius eum ab hoc proposito dehortari conatur.[1]
Argumentum per antithesim explicatur inter asperitatem vitae monasticae et mundanas delectationes, sicut amicitiam Parmae et studia dialecticae. Ad extremum, periculo fortasse imminuto, clericus sententiam mutat et vitam saecularem retinere constituit, quod ironiam goliardicam erga vota religiosa et instabilitatem humanam demonstrat.[1]
Investigatio critica
[recensere | fontem recensere]Hoc carmen formam dialogi satirici praebet, qui praecipue in monachos atque in futilitatem conversionum ad vitam claustralem intendit. Poeta illos reprehendit qui mundum relinquunt non sincero animi impetu, sed quadam levitate inducti. Cum de cotidiano ieiunio agitur, videtur auctor ad ordinem Cisterciensium alludere, quibus mos erat ab Idibus Septembribus usque ad Pascham semel tantum in die cibum sumere. [2]
Argumentatio auctoris verbis Biblicis fulcitur, quibus moniti sunt qui propinquos diligentes Deum neglegunt. In textu resonat illud Geneseos praeceptum (XII, 1), quo Abraham exire de terra sua et de domo patris iubetur, necnon vaticinia Apocalypsis de iudicio extremo. Haec argumenta adhibentur ut necessitas mundi renuntiationis extollatur, quamquam sub specie ironica vel admonitrice. [3]
In carmine mentio fit dialecticae, quae una cum grammatica et rhetorica ad trivii disciplinas pertinet. Haec ars, postquam per prius Medium Aevum paene neglecta erat, ab undecimo saeculo rursus floruit; nihilominus, novae rationes disputandi a multis tunc reprehensis sunt, quod periculum ad interpretationem canonicam Sacrarum Scripturarum ferre viderentur. [4]
Denique, carmen ad affectus erga dilectos homines alludit, in quo quidam studiosi vestigia homosexualitatis agnoscunt, sicut in aliis carminibus huius collectaneae invenitur. Usus litterae "N." in textu latino, ad personam genericam indicandam cuius nomen tacetur, hanc interpretationem haud obscuram reddit, monachum admonens eum, quem tantopere diligat, amplius videre non posse. [5]
Notae
[recensere | fontem recensere]- 1 2 3 4 Carmina amatoria 123-154.
- ↑ Rossi, 2006, pp. X
- ↑ Rossi, 2006, pp. 259
- ↑ Rossi, 2006, pp. 259
- ↑ Rossi, 2006, pp. 259
Bibliographia
[recensere | fontem recensere]- Rossi, Petrus Victorius, red. ( []). Carmina Burana. Testo latino a fronte (8a. ed.). Mediolani: Tascabili Bompiani. ISBN 88-452-5307-4