Amor tenet omnia

Conferatur pagina principalis: Index Carminum Buranorum.

Amor tenet omnia
Numerus	CB 87
Argumenta	Amor
Lingua	Lingua Latina mediaevalis, lingua Francogallica antiqua
← Non contrecto quam affectoAmor habet superos →

“Amor tenet omnia” est initium carminis a discipulis vagantibus Latine scripti, quod in codice Carminum Buranorum sub numero LXXXVII reperitur.

Textus

1. Amor tenet omnia,

mutat cordis intima,

querit Amor devia.

Amor melle dulcior,

felle fit amarior.

Amor cecus, † caret pudicitia;

frigidus et calidus

et tepidus,

Amor audax, pavidus,

est fidus atque perfidus.

2. Tempus est idoneum,

querat Amor socium:

nunc garritus avium.

Amor regit iuvenes,

Amor capit virgines.

ve senectus! tibi sunt incommoda.

va t'an oy! iuvencula

Theoclea

tenet me gratissima;

tu pestis, dico, pessima.

3. † Frigidus et calidus

numquam tibi socius!

dormit dolens sepius

in natura frigidus;

nichil tibi vilius.

Venus tenet iuvenes in gaudio;

sana sic coniunctio,

quam diligo,

tuo fit imperio.

quid melius sit, nescio.

4. Amor volat undique;

captus est libidine.

iuvenes iuvencule

que secuntur merito,

si que sine socio.

illa vero caret omni gloria;

tenet noctis infima

sub intima

cardinis custodia.

sic fit res amarissima.

5. Amor simplex, callidus;

rufus Amor, pallidus;

truculens in omnibus,

Amor est placabilis,

constans et instabilis.

Amor artis regitur imperio.

ludit Amor lectulo

iam clanculo

noctis in silentio:

fit captus Amor laqueo.

Descriptio

Hoc carmen, in sectione amatoria codicis servatum, naturam ambiguam et contradictoriam Amoris celebrat, qui melle dulcior sed felle amarior esse videtur. Poeta varietatem affectuum describit, ubi Cupido iuvenes regit et virgines capit, dum senectutem tamquam pestem repudiat.

Argumentum praecipue in potentia Veneris vertitur, quae per iustam coniunctionem gaudium iuvenibus praebet, dum illae quae socio carent in tristitia nocturna manent. Denique amor sub artis imperio regitur et in silentio noctis laqueis suis amantes capit, vitam humanam inter constantiam et instabilitatem movens.

Investigatio critica

Hoc carmen, cuius traditio manuscripta nonnumquam ambigua videtur, structura quadam circulari explicatur; exordium enim et conclusio singularem amandi condicionem per opposita et oxymora efferunt. In media parte carminis, poeta aetatem iuvenilem extollit, quae voluptatibus eroticis necessario coniungitur, ne in maestam ac dolorosam solitudinem vertatur.

Argumentum de temporis opportunitate, ubi verna vis cum desiderii excitatione copulatur, ad locos communes lyricae tam antiquae quam mediaevalis pertinet. Item senectutis vituperatio, quae dicitur malorum omnium satura, argumentum usitatum praebet (quod etiam in carmine LXXIII reperitur), dum intercalaris versus lingua Francogallica antiqua exaratus remotionem tristem invocat.

Iuvenum et senum discrepantia ex physiologiae praeceptis illius aetatis pendet: secundum enim Isidorum Hispalensem (Etymologiae XI, 2, 27), dum iuvenes calido sanguine fruuntur, senes frigore rigescunt, unde amicitiae vel amoris inopia oritur. Denique amor non casu regitur, sed propria quadam arte gubernatur; quae notio e medievali casistica manat, cuius fundamenta in Ovidii operibus, praesertim in Arte amatoria, inveniuntur.

Bibliographia

• Rossi, Petrus Victorius, red. (2006 [1989]). Carmina Burana. Testo latino a fronte (8a. ed.). Mediolani: Tascabili Bompiani. ISBN 88-452-5307-4

• Ostendere
• Recensere
• Historiam inspicere

Carmina Burana