| Hieroglyphica |
| Nomen Aegyptium |
| Hieroglyphica |
|
| Translitteratio |
Sš-nj-mdw.w-nṯr |
| Translatio |
Scriptura deorum verborum |
Hieroglyphica Aegyptia in templo Kom Ombo.
Hieroglyphica Aegyptia[1] (fontibus antiquis litterae vel notae hieroglyphicae)[2] sunt antiqua signa veterrimi modi quo Lingua Aegyptia scripta est, annis 3200 a.C.n.–400 p.C.n. adhibita.
Sunt tres modi utendi ubi signum singulum potest significare:
- sonum (phonogrammata),
- verbum aut notionem (logogrammata sive ideogrammata) aut
- determinatorem (semagrammata).
Primo 700 signis, postea tempore Graeco-Romano circiter 7000 signis, hieroglypica formant peramplum modum scribendi.
Nomen hieroglyphicorum provenit ex verbis Graecis τὰ ἱερογλυφικὰ γράμματα, quae significant: sanctae (ἱερός) caelatae (γλύφω) litterae (γράμματα).
Hieroglyphica interpretata [recensere]
Anno 396 p.C.n. ultima inscriptione facta, scientia hieroglyphicorum periit. Saeculo exeunte quinto Horapollo in suo opere Hieroglyphica obtulit interpretationem falsam, sed fortasse cum parte vera. Saeculo nono et decimo Arabes in Egypto quaesiverunt signa aperire. Iohannes Goropius Becanus et Athanasius Kircherus studuerunt hieroglyphicis. Tabula Rosettae inventa, Francogallus Ioannes Franciscus Champollion arcanam Aegyptiam scripturam primus aperuit anno 1822.
Ductus scribendi [recensere]
Stela Ankh-af-na-khonsu, cum multo ductibus scribendi.
Primo hieroglyphica scripta sunt in columnis a summo ad imum et a sinistra ad dexteram, sed ductus variare potest . Non est difficile statuere ductum verum, nam homines picti animaliaque inspiciunt initium versus.
Sicut multis aliis modis scribendi antiquis, terminus vocabulorum non signatur. Tamen potes distinguere verbulos, quoniam determinatores saepe terminum vocabuli formant.
Vis hieroglyphicorum [recensere]
Sunt tres modi utendi (vide supra):
Phonogrammata sunt signa quae sonos describunt, sicut abecedarium. Solum consonantes scribuntur, sicut scriptura Arabica.
Sunt circa viginti quattuor signa simplicia, id est signa quae describunt consonantem singulam.
Signa simplicia
| Signum |
Numerus in indice Gardiner |
Transcriptio |
Appellatio (Germanice) |
Nomen |
Res |
|
|
G1 |
3 |
a sicut in Land |
Alef |
vultur |
|
|
M17 |
j |
ie sicut in sie
j sicut in ja |
Jod |
harundo |
|
|
Z4 |
j |
ie sicut in sie |
|
duo lineae |
|
|
2× M17 |
y |
ie sicut in sie |
|
duo harundines |
sive
|
D36
sive
2x D36 |
ˁ |
a sicut in Hase
sive
d sicut in du
r sicut in rufen |
Ajin sive d/r |
bracchium |
|
sive
|
G43
sive
Z7 |
w |
u sicut in Hut,
w sicut in Anglica waw! |
Waw |
pullus sive nota hieratica |
|
|
D58 |
b |
b sicut in Band |
b |
crus |
|
|
Q3 |
p |
p sicut in Hupe |
p |
sedes sive storea harundinea |
|
|
I9 |
f |
f sicut in Feld |
f |
vipera |
|
|
G17 |
m |
m sicut in Mutter |
m |
noctua |
|
|
N35 |
n |
n sicut in nein |
n |
aqua |
|
|
D21 |
r |
r sicut in rufen |
r |
os |
|
|
O4 |
h |
h sicut in Hose |
h |
aula |
|
|
V28 |
ḥ |
h sicut in Hose |
|
textus |
|
|
Aa1 |
ḫ |
ch sicut in Dach |
|
velum (?) |
|
|
F32 |
ẖ |
ch sicut in ich |
|
cauda |
|
|
O34 |
z |
s sicut in Sand |
|
claustra ianuae |
|
|
S29 |
s |
ß sicut in Fuß |
s |
vestis |
|
|
N39 |
š |
sch sicut in schießen |
Schin |
stagnum |
|
|
N29 |
q |
k sicut in Kind |
Qaf |
collis |
|
|
V31 |
k |
k sicut in Kind |
k |
corbis |
|
|
W11 |
g |
g sicut in gut |
g |
mensa |
|
|
V32 |
g (g2) |
g sicut in gut |
|
saccus |
|
|
X1 |
t |
t sicut in Tante |
t |
panis |
|
|
V13 |
ṯ |
tsch sicut in Quatsch |
tsch |
funis |
|
|
D46 |
d |
d sicut in du |
d |
manus |
|
|
I10 |
ḏ |
dsch sicut in Dschungel |
dsch |
cobra |
Logogrammata sunt imagines rerum, semper signantur linea muta. Omnia hieroglyphica possunt logogrammata esse. Exempli gratia:
-
— rˁ, significat "solem";
-
— pr, significat "domum";
-
— swt (sw+t), significat "harundinem";
-
— ḏw, significat "montem".
Ratio non derecta (metonymia vel metaphora):
-
— nṯr, significat "deum"; signum est vexillum templi;
-
— bȝ, significat "animum"; signum est avis cum capite humano;
-
— dšr, significat "phoenicopterum"; phonogrammata significat ruber.
Logogrammata raro usa sunt.
Solum consonantes scribuntur, ut vocabula aliquae habeant eandem rationem scribendi. Determinatores sequuntur vocabula ut non conturbaris.
Determinatores
| Hieroglyphica |
Transcriptio |
Vis hieroglyphicorum |
Determinator |
Vis determinatoris |
|
|
wn |
aperire |
ianua |
ianua/porta
aperire |
|
|
wn(j) |
festinare |
crura |
motus |
|
|
wn |
erratum; culpa; |
passer |
malus |
|
|
wn |
calvus |
pecten |
crinis |
Alii determinatores
| femina |
puer vel puella |
vir |
rex |
vis |
motus |
lignum |
|
|
|
|
|
|
|
|
Hieroglyphica in quadratis. Versus primus (a dextera ad sinistram): ḥtp et jmn-rˁ.
Hieroglypica non scribuntur in linea recta, sed in quadratis virtualibus. Exempli gratia (vide dextera):
- ↑ Ioannes Pierius Valerianus, Hieroglyphica, sive de sacris Aegyptiorum literis commentarii (Basileae, 1556) (titulus operis); Cataldi Jannelli, Opus hermeneuticum (Neapoli, 1830-1831) tom. iii: "Hieroglyphica Aegyptia ..." (titulus voluminis) liber apud Google; Michael Maieri, Arcana arcanissima, hoc est, hieroglyphica Aegyptia-Graeca (titulus libri anno 1614 editi) liber apud Google
- ↑ "Litterae hieroglyphicae": Macrobius, Saturnalia 1.21.12. "Notae hieroglyphicae": Ammianus Marcellinus, Historiae 17.4.8.