Hedypathia

Hedypathia (Graece Ἡδυπάθεια) fuit carmen didacticum vel potius parodicum de re cibaria Graece versibus hexametricis medio saeculo quarto a.C.n. ab Archestrato seu Geloo seu Syracusano scriptum. Carmen hodie deperditum partim ob fragmenta ab Athenaeo servata restitui potest, partim ob fragmentum versionis Latinae a Q. Ennio confectae, titulo Hedyphagetica, ab Apuleio citatum.

Titulus

Athenaeus in Deipnosophistis de titulo et initio operis talia praebuit: "Archestratum vel Syracusanum vel Geloum in libro a Chrysippo Gastronomia inscripto, a Lynceo Callimachoque Hedypatheia, a Clearcho Deipnologia, ab aliis Opsopoeia, carmine epico (incipit: Expositio historiae faciens pro Graecia tota) sic scripsisse."

Florilegium

De pane et cerealibus disserit variatim in variis urbibus Graecis confectis:

Principio munus eloquar Cereris	Πρῶτα μὲν οὖν δώρων μεμνήσομαι ἠυκόμοιο
pulchra coma ornatae, amice Mosche: haec vero tu mente repone.	Δήμητρος, φίλε Μόσχε· σὺ δ´ ἐν φρεσὶ βάλλεο σῇσιν.
Omnium praestantissimam ac optimam	Ἔστι γὰρ οὖν τὰ κράτιστα λαβεῖν βέλτιστά τε πάντων,
habere licet polentam ex hordeo fecundo paratam,	εὐκάρπου κριθῆς καθαρῶς ἠσσημένα πάντα,
puriter subactam, Lesbi, in fertilibus Eresi glebis,	ἐν Λέσβῳ κλεινῆς Ἐρέσου περικύμονι μαστῷ,
aetherea nive candidiorem, qua dii vescuntur:	λευκότερ´ αἰθερίας χιόνος. Θεοὶ εἴπερ ἔδουσιν
Mercurius scilicet eo proficiscitur ut emptam illinc auferat.	ἄλφιτ´, ἐκεῖθεν ἰὼν Ἑρμῆς αὐτοῖς ἀγοράζει.

Index fragmentorum

Fragmenta siglis novis ab Olson et Sens enumerantur. Indicem hic habes cum nominibus ciborum et locorum laudatorum:

1. Initium carminis: apud Deipnosophistarum epitomen 4e
2. Testimonium itineris: apud Athenaei Deipnosophistas 383b
3. De ciborum optimorum quaestu: apud Athenaei Deipnosophistas 278d
4. De moribus cenandi: apud Deipnosophistarum epitomen 4e
5. De pane et cerealibus; Lesbos, Eresus, Thebae, Thasos, Thessalia, Tegea, Athenae, Erythrae: apud Athenaei Deipnosophistas 111e
6. De pistoribus Phoenicibus et Lydis: apud Athenaei Deipnosophistas 112b
7. De conchyliis; Aenus, Abydus, Parium, Mytilene, Ambracia, Messana, Ephesus, Calchedon, et de amico Lesbio: apud Athenaei Deipnosophistas 92d
8. De oleis: apud Deipnosophistarum epitomen 56c
9. De oleribus: apud Deipnosophistarum epitomen 64a
10. De anguillis; Rhegium, Messana, lacus Copais, Strymon flumen, apud Athenaei Deipnosophistas 298e
11. De piscibus; Athenae, Phalerum, Rhodus: apud Athenaei Deipnosophistas 285b
12. Syracusae, Asia, Creta: apud Athenaei Deipnosophistas 300d
13. Ephesus, Selinus: apud Athenaei Deipnosophistas 328b
14. Calchedon, Byzantium: apud Athenaei Deipnosophistas 320a
15. Anthedon: apud Athenaei Deipnosophistas 315f
16. Ambracia: apud Athenaei Deipnosophistas 305e
17. Fretum Siculum: apud Athenaei Deipnosophistas 312f
18. Fretum Siculum: apud Athenaei Deipnosophistas 322c
19. Sicyon: apud Athenaei Deipnosophistas 293e
20. apud Athenaei Deipnosophistas 294a
21. Olynthus, Megara: apud Athenaei Deipnosophistas 295c
22. Rhodus, Syracusae: apud Athenaei Deipnosophistas 285e, 294f
23. Aenus, Pontus Euxinus, apud Athenaei Deipnosophistas 326f; Eustathius Thessalonicensis, Commentarium in Iliadem 1872.11
24. Torone: apud Athenaei Deipnosophistas 310a, 310b, 162b, 163c
25. Insulae Lipareae, Hellespontus: apud Athenaei Deipnosophistas 104f
26. Iasus, Macedonia, Ambracia: apud Athenaei Deipnosophistas 105e
27. Delos, Eretria: apud Athenaei Deipnosophistas 327d
28. Delos, Tenos: apud Athenaei Deipnosophistas 301c
29. Mytilene: apud Athenaei Deipnosophistas 321e
30. Thasos: apud Athenaei Deipnosophistas 320f
31. Pella, Ambracia: apud Athenaei Deipnosophistas 328a
32. apud Athenaei Deipnosophistas 306b
33. Chalcis: apud Athenaei Deipnosophistas 288a, 330a
34. apud Athenaei Deipnosophistas 326b
35. Samos, Byzantium, Carystus, Cephaloedium, Tyndaris, Hipponium: apud Athenaei Deipnosophistas 301f
36. Byzantium, Hellespontus: apud Athenaei Deipnosophistas 278a, 313e
37. apud Athenaei Deipnosophistas 321c
38. Byzantium: apud Athenaei Deipnosophistas 303e
39. Sicilia, Pontus Euxinus, Byzantium: apud Athenaei Deipnosophistas 116f
40. Bosporus, palus Maeotis: apud Athenaei Deipnosophistas 284e
41. Byzantium, promuntorium Pelorias: apud Athenaei Deipnosophistas 314e
42. Tichiussa, Miletus, Thasos, Teos, Erythrae: apud Athenaei Deipnosophistas 320a, 325d
43. Aegina: apud Athenaei Deipnosophistas 307d
44. Abdera, Sinope: apud Athenaei Deipnosophistas 307b
45. apud Athenaei Deipnosophistas 313e
46. flumen Gaeson, Miletus, Calydon, Ambracia, et de conquis Syracusanis et Italiotis: apud Athenaei Deipnosophistas 311a
47. Miletus: apud Athenaei Deipnosophistas 319d
48. apud Athenaei Deipnosophistas 286c
49. apud Athenaei Deipnosophistas 314d
50. apud Athenaei Deipnosophistas 286d
51. Carystus: apud Athenaei Deipnosophistas 304d
52. Fretum Scyllaeum: apud Athenaei Deipnosophistas 311e
53. apud Athenaei Deipnosophistas 313e
54. Thasos, Caria, Corcyra: apud Athenaei Deipnosophistas 318f
55. Dium, Ambracia: apud Athenaei Deipnosophistas 326d
56. Abdera, Maronea: apud Athenaei Deipnosophistas 324b
57. De lepore: apud Athenaei Deipnosophistas 399d
58. De ansere: apud Athenaei Deipnosophistas 384b
59. De vinis Lesbio, Byblio (sive emendatione recepta Biblino) e Phoenicia, Thasio: apud Deipnosophistarum epitomen 29a
60. De coronis et unguentis; de secundis mensis; de placentis et melle Atticis: apud Athenaei Deipnosophistas 101b
61. (dubium) apud Athenaei Deipnosophistas 285c
62. (dubium) apud Athenaei Deipnosophistas 294e
63. (dubium) apud Athenaei Deipnosophistas 318f

Editiones et versiones

• Domenico Scinà, interpr., Frammenti della gastronomia di Archestrato di Gela (Italiane) Textus
• Paulus Brandt, ed., Parodorum epicorum Graecorum et Archestrati reliquiae. Lipsiae: Teubner, 1888 (Bibliotheca Teubneriana) (Graece)
• S. Douglas Olson, Alexander Sens, Archestratos of Gela: Greek Culture and Cuisine in the Fourth Century BCE. Oxonii: Oxford University Press, 2000. (Graece, Anglice)
• John Wilkins, Shaun Hill, Archestratus: The life of luxury. Totnes: Prospect Books, 1994. Praefatio huius libri (Anglice)

Bibliographia

• Andrew Dalby, "Archestratos: where and when?" in Food in antiquity ed. John Wilkins and others (Exeter: Exeter University Press, 1995) pp. 400–412 (Anglice)
• Kathryn Koromilas, "Feasting with Archestratus" in Odyssey (Nov./Dec. 2007) (Anglice)

De hac re nexus intervici usque adhuc absunt. Adde, si reppereris.