Arnaldus Daniel
E Vicipaedia
Arnaldus Daniel fuit poëta vel trovator linguae Occitanicae saeculi XII exeuntis. Hodie servata sunt carmina fere duodeviginti ab Arnaldo composita. De vita eius perpauca scimus, sed pro carminibus notissimus fuit inter coaevalibus necnon posterioribus.
Index |
[recensere] Carmina Arnaldi Daniel
[recensere] Fontes de vita Arnaldi Daniel
De vita illius poëtae nihil pro certo habemus nisi natus sit apud Ribérac, sed anno incognito; nisi floruit iam ante annum 1195, sed loco incognito; nisi inter coaevales sit Raimundus de Durfort, sed et eius aevum ignoscimus! Anno circiter 1195 monachus ille de Montaudon satiram composuit de poëtis, ubi verbis iocularibus sic de Arnaldo cecinit:
- Ab Arnaut Daniel son set
- qu'a sa vida ben non cantet
- mas us folhs motz qu'om non enten --
- pus la lebr'ab lo bou casset
- e contra suberna natet!
- No valc sos chans un aguilen.
– Monachus de Montaudon, "Pos Peire d'Alvernh'a cantat" 43-48
Cum Arnaldo Daniel sunt septem, sed iste per omnem vitam nunquam bene cantavit nisi verba insana a nemine intellecta, qui leporem venatur bovis ope, qui contra flumen natat! carmina eius ne rosam quidem valent.
In libris manu scriptis saeculi XIII servatur vita brevis Arnaldi (sicut aliorum trovatorum) Occitanice scripta cuius textus sequitur:
Arnautz Daniels si fo d'aquella encontrada don fo n'Arnautz de Meroill, de l'evesquat de Peiregors, d'un castel que a nom Ribairac, e fo gentils hom; et amparet ben letras e delectet se en trobar; et abandonet las letras; e pres una maniera de trobar en caras rimas, per que soas cansons no son leus ad entendre ni ad aprendre. Et amet una auta domna de Gascoingna, mulier d'en Guillem de Buovilla, mas non fo cregut que la domna lui fezes plaiser en dreit d'amor; per qu'el dis:
- Eu son Arnautz qu'amas l'aura
- E chatz la lebre ab lo bou
- E nadi contra suberna.
– Biographies des troubadours , pp. 59-60
Arnaldus Daniel ex eodem pago veniebat quam Arnaldus de Mareuil, ex episcopatu Petrocoriensi, e castello quodam Ribérac. Fuit honestus; litteras bene apprehendit et carmina in eis invenire dilexit. Tunc studia litterarum abiecit. Methodum inventionis carminum adoptavit rimarum vel assonantiarum opulentium; de ea re carmina eius difficilia sunt et intelligendum et discendum. Amavit mulierem nobilem Gasconiae, uxorem Guillelmi de Buovilla, sed creditur eam nunquam illo fructum amoris concedisse. Ergo sic cantavit: "Arnaldus sum qui ventum colligit, qui leporem venatur bovis ope, qui contra flumen natat!"
Anno circiter 1315 poëta Italicus Dantes Alagherius se Arnaldo in Purgatorio incurrere fingit. Spiritus alius ibi iacens Arnaldum indicat et describit:
- "O frate," disse, "questi ch'io ti cerno ...
- fu miglior fabbro del parlar materno.
- Versi d'amore e prose di romanzi
- Soverchiò tutti!"
– Dante, Divina Comoedia "Purgatorium" 26.115-120
Frater, dixit, hic quem indico ... fuit optimus faber linguae maternae; omnia carmina amoris et omnia prosaica romantica superavit.
Tunc post breve spatium temporis Arnaldus ipse in lingua sua Occitanica quaestionibus Dantis respondet.
- "Ieu sui Arnaut, que plor e vau cantan;
- consiros vei la passada folor,
- e vei jausen lo joi qu'esper, denan."
– Dante, ib. 26.143-145
Arnaldus sum qui fleo, qui cantans eo; dolens video temporis praeteriti stultitias; gaudens video crastinum gaudium cui spero.
[recensere] Fortuna
Qui a Dante "miglior fabbro" (vide supra), a Petrarcha "magister amoris" dictus est.
[recensere] Nexus externi
[recensere] Bibliographia
- Mario Eusebi, L'aur'amara. Parma: Pratiche Editrice, 1995. ISBN 88-7380-294-X
- Charles Jernigan, "The song of nail and uncle; Arnaut Daniel's sestina Lo ferm voler q'el cor m'intra" in Studies in Philology vol. 71 (1974) pp. 127-151
- Ezra Pound, The Spirit of Romance. Novi Eboraci, 1910
- Gianluigi Toja, Arnaut Daniel: Canzoni, edizione critica. Florentiae 1960
